3.
Η πρώτη ομιλία για τον Άνανδα
989.
Προέλευση στη Σαβάττχι.
Τότε ο σεβάσμιος Άναντα πήγε προς τον Ευλογημένο·
αφού πλησίασε, απέδωσε σεβασμό στον Ευλογημένο και κάθισε στο πλάι.
Καθισμένος στο πλάι, ο σεβάσμιος Άναντα είπε στον Ευλογημένο:
«Υπάρχει άραγε, σεβάσμιε κύριε, ένα φαινόμενο που όταν αναπτυχθεί και καλλιεργηθεί ολοκληρώνει τέσσερα φαινόμενα, τέσσερα φαινόμενα που όταν αναπτυχθούν και καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν επτά φαινόμενα, επτά φαινόμενα που όταν αναπτυχθούν και καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν δύο φαινόμενα;»
«Υπάρχει, Άναντα, ένα φαινόμενο που όταν αναπτυχθεί και καλλιεργηθεί ολοκληρώνει τέσσερα φαινόμενα, τέσσερα φαινόμενα που όταν αναπτυχθούν και καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν επτά φαινόμενα, επτά φαινόμενα που όταν αναπτυχθούν και καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν δύο φαινόμενα».
«Ποιο όμως, σεβάσμιε κύριε, είναι το ένα φαινόμενο που όταν αναπτυχθεί και καλλιεργηθεί ολοκληρώνει τέσσερα φαινόμενα, τέσσερα φαινόμενα που όταν αναπτυχθούν και καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν επτά φαινόμενα, επτά φαινόμενα που όταν αναπτυχθούν και καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν δύο φαινόμενα;» «Η αυτοσυγκέντρωση της μνήμης επί της αναπνοής, Άναντα, είναι το ένα φαινόμενο που όταν αναπτυχθεί και καλλιεργηθεί ολοκληρώνει τις τέσσερις εφαρμογές της μνήμης, οι τέσσερις εφαρμογές της μνήμης όταν αναπτυχθούν και καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν τους επτά παράγοντες της φώτισης, οι επτά παράγοντες της φώτισης όταν αναπτυχθούν και καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν την αληθινή γνώση και την απελευθέρωση».
«Πώς αναπτυγμένη, Άναντα, η αυτοσυγκέντρωση της μνήμης επί της αναπνοής, πώς καλλιεργημένη, ολοκληρώνει τις τέσσερις εφαρμογές της μνήμης; Εδώ, Άναντα, ένας μοναχός, έχοντας πάει στο δάσος ή στη βάση ενός δένδρου ή σε μια άδεια οικία, κάθεται διασταυρώνοντας τα πόδια του, κρατώντας το σώμα του ευθύ, εδραιώνοντας τη μνήμη μπροστά στο πρόσωπο. Αυτός μνήμων εισπνέει, μνήμων εκπνέει. Εισπνέοντας μακρά κατανοεί: «εισπνέω μακρά», εκπνέοντας μακρά κατανοεί: «εκπνέω μακρά»... κ.λπ... εξασκείται: «παρατηρώντας την παραίτηση θα εισπνεύσω», εξασκείται: «παρατηρώντας την παραίτηση θα εκπνεύσω»». «Όταν, Άναντα, ένας μοναχός εισπνέοντας μακρά κατανοεί: «εισπνέω μακρά», εκπνέοντας μακρά κατανοεί: «εκπνέω μακρά»· ή σύντομα... κ.λπ... εξασκείται: «γαληνεύοντας τη σωματική δραστηριότητα θα εισπνεύσω», εξασκείται: «γαληνεύοντας τη σωματική δραστηριότητα θα εκπνεύσω» - στο σώμα παρατηρώντας το σώμα, Άναντα, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός διαμένει ενεργητικός, με πλήρη επίγνωση, μνήμων, έχοντας απομακρύνει την πλεονεξία και τη δυσαρέσκεια για τον κόσμο. Για ποιο λόγο; Κάποιο σώμα μεταξύ των σωμάτων, Άναντα, αυτό λέω, δηλαδή - την εισπνοή και εκπνοή. Επομένως, Άναντα, στο σώμα παρατηρώντας το σώμα ο μοναχός εκείνη τη στιγμή διαμένει ενεργητικός, με πλήρη επίγνωση, μνήμων, έχοντας απομακρύνει την πλεονεξία και τη δυσαρέσκεια για τον κόσμο».
«Όταν, Άναντα, ένας μοναχός εξασκείται: «βιώνοντας αγαλλίαση θα εισπνεύσω»... κ.λπ... βιώνοντας ευτυχία... κ.λπ... βιώνοντας τη νοητική δραστηριότητα... κ.λπ... εξασκείται: «γαληνεύοντας τη νοητική δραστηριότητα θα εισπνεύσω», εξασκείται: «γαληνεύοντας τη νοητική δραστηριότητα θα εκπνεύσω» - στα αισθήματα παρατηρώντας τα αισθήματα, Άναντα, ο μοναχός εκείνη τη στιγμή διαμένει ενεργητικός, με πλήρη επίγνωση, μνήμων, έχοντας απομακρύνει την πλεονεξία και τη δυσαρέσκεια για τον κόσμο. Για ποιο λόγο; Μεταξύ των αισθημάτων κάποιο αίσθημα, Άναντα, αυτό λέω, δηλαδή - την καλή προσοχή στην εισπνοή και την εκπνοή. Γι' αυτό, Άναντα, στα αισθήματα παρατηρώντας τα αισθήματα ο μοναχός εκείνη τη στιγμή διαμένει ενεργητικός, με πλήρη επίγνωση, μνήμων, έχοντας απομακρύνει την πλεονεξία και τη δυσαρέσκεια για τον κόσμο.
«Όταν, Άναντα, ένας μοναχός εξασκείται: «βιώνοντας τη συνείδηση θα εισπνεύσω», εξασκείται: «βιώνοντας τη συνείδηση θα εκπνεύσω»· ευχαριστώντας τη συνείδηση... κ.λπ... συγκεντρώνοντας τη συνείδηση... κ.λπ... εξασκείται: «απελευθερώνοντας τη συνείδηση θα εισπνεύσω», εξασκείται: «απελευθερώνοντας τη συνείδηση θα εκπνεύσω» - στη συνείδηση παρατηρώντας τη συνείδηση, Άναντα, ο μοναχός εκείνη τη στιγμή διαμένει ενεργητικός, με πλήρη επίγνωση, μνήμων, έχοντας απομακρύνει την πλεονεξία και τη δυσαρέσκεια για τον κόσμο. Για ποιο λόγο; Δεν λέω, Άναντα, ότι υπάρχει διαλογιστική ανάπτυξη της αυτοσυγκέντρωσης με μνήμη επί της αναπνοής για τον επιλήσμονα, για αυτόν που δεν έχει πλήρη επίγνωση. Γι' αυτό, Άναντα, στη συνείδηση παρατηρώντας τη συνείδηση ο μοναχός εκείνη τη στιγμή διαμένει ενεργητικός, με πλήρη επίγνωση, μνήμων, έχοντας απομακρύνει την πλεονεξία και τη δυσαρέσκεια για τον κόσμο.
«Όταν, Άναντα, ένας μοναχός παρατηρώντας το παροδικό... κ.λπ... παρατηρώντας το μη πάθος... κ.λπ... παρατηρώντας την παύση... κ.λπ... εξασκείται: «παρατηρώντας την παραίτηση θα εισπνεύσω», εξασκείται: «παρατηρώντας την παραίτηση θα εκπνεύσω» - στα νοητικά φαινόμενα παρατηρώντας τα νοητικά φαινόμενα, Άναντα, ο μοναχός εκείνη τη στιγμή διαμένει ενεργητικός, με πλήρη επίγνωση, μνήμων, έχοντας απομακρύνει την πλεονεξία και τη δυσαρέσκεια για τον κόσμο. Αυτός, έχοντας δει με σοφία εκείνη την εγκατάλειψη της πλεονεξίας και της δυσαρέσκειας, παρατηρεί με αταραξία καλά. Γι' αυτό, Άναντα, στα νοητικά φαινόμενα παρατηρώντας τα νοητικά φαινόμενα ο μοναχός εκείνη τη στιγμή διαμένει ενεργητικός, με πλήρη επίγνωση, μνήμων, έχοντας απομακρύνει την πλεονεξία και τη δυσαρέσκεια για τον κόσμο.
«Όταν η αυτοσυγκέντρωση της μνήμης επί της αναπνοής, Άναντα, έχει αναπτυχθεί έτσι, έχει καλλιεργηθεί έτσι, ολοκληρώνει τις τέσσερις εφαρμογές της μνήμης.
«Και πώς, Άναντα, οι τέσσερις εφαρμογές της μνήμης όταν αναπτυχθούν, πώς όταν καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν τους επτά παράγοντες της φώτισης; Όταν, Άναντα, ένας μοναχός διαμένει παρατηρώντας το σώμα στο σώμα - εκείνη τη στιγμή η μνήμη του μοναχού είναι εφαρμοσμένη χωρίς λήθη. Όταν, Άναντα, η μνήμη ενός μοναχού είναι εφαρμοσμένη χωρίς λήθη - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της μνήμης του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της μνήμης, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της μνήμης του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης.
«Αυτός, διαμένοντας έτσι μνήμων, διερευνά εκείνη τη Διδασκαλία με τη σοφία, την εξετάζει, επιτυγχάνει την έρευνά της. Όταν, Άναντα, ένας μοναχός διαμένοντας έτσι μνήμων διερευνά εκείνη τη Διδασκαλία με τη σοφία, την εξετάζει, επιτυγχάνει την έρευνά της - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της διερεύνησης των φαινομένων του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της διερεύνησης των φαινομένων, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της διερεύνησης των φαινομένων του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης.
«Σε αυτόν που διερευνά εκείνη τη Διδασκαλία με τη σοφία, που την εξετάζει, που επιτυγχάνει την έρευνά της, η ενεργητικότητα είναι ξεκινημένη χωρίς νωθρότητα. Όταν, Άναντα, σε έναν μοναχό που διερευνά εκείνη τη Διδασκαλία με τη σοφία, που την εξετάζει, που επιτυγχάνει την έρευνά της, η ενεργητικότητα είναι ξεκινημένη χωρίς νωθρότητα - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της ενεργητικότητας του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της ενεργητικότητας, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της ενεργητικότητας του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης.
«Σε αυτόν που καταβάλλει έντονη ενεργητικότητα εγείρεται πνευματική αγαλλίαση. Όταν, Άναντα, σε έναν μοναχό που καταβάλλει έντονη ενεργητικότητα εγείρεται πνευματική αγαλλίαση - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της αγαλλίασης του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της αγαλλίασης, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της αγαλλίασης του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης.
«Σε αυτόν που έχει αγαλλίαση στον νου, και το σώμα γαληνεύει και η συνείδηση γαληνεύει. Όταν, Άναντα, σε έναν μοναχό που έχει αγαλλίαση στον νου, και το σώμα γαληνεύει και η συνείδηση γαληνεύει - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της γαλήνης του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της γαλήνης, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της γαλήνης του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης.
«Σε αυτόν που έχει γαλήνιο σώμα και είναι ευτυχισμένος, η συνείδηση αυτοσυγκεντρώνεται. Όταν, Άναντα, σε έναν μοναχό που έχει γαλήνιο σώμα και είναι ευτυχισμένος, η συνείδηση αυτοσυγκεντρώνεται - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της αυτοσυγκέντρωσης του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της αυτοσυγκέντρωσης, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της αυτοσυγκέντρωσης του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης.
«Αυτός παρατηρεί με αταραξία καλά την έτσι αυτοσυγκεντρωμένη συνείδηση. Όταν, Άναντα, ένας μοναχός παρατηρεί με αταραξία καλά την έτσι αυτοσυγκεντρωμένη συνείδηση - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της αταραξίας του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της αταραξίας, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της αταραξίας του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης.
«Όταν, Άναντα, ένας μοναχός στα αισθήματα... κ.λπ... στη συνείδηση... κ.λπ... στα νοητικά φαινόμενα διαμένει παρατηρώντας τα νοητικά φαινόμενα - εκείνη τη στιγμή η μνήμη του μοναχού είναι εφαρμοσμένη χωρίς λήθη. Όταν, Άναντα, η μνήμη ενός μοναχού είναι εφαρμοσμένη χωρίς λήθη - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της μνήμης του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της μνήμης, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της μνήμης του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης.
«Αυτός παρατηρεί με αταραξία καλά την έτσι αυτοσυγκεντρωμένη συνείδηση. Όταν, Άναντα, ένας μοναχός παρατηρεί με αταραξία καλά την έτσι αυτοσυγκεντρωμένη συνείδηση - εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της αταραξίας του μοναχού έχει ξεκινήσει, εκείνη τη στιγμή ο μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της αταραξίας, εκείνη τη στιγμή ο παράγοντας φώτισης της αταραξίας του μοναχού φτάνει στην εκπλήρωση της διαλογιστικής ανάπτυξης. Όταν οι τέσσερις εφαρμογές της μνήμης, Άναντα, έχουν αναπτυχθεί έτσι, έχουν καλλιεργηθεί έτσι, ολοκληρώνουν τους επτά παράγοντες της φώτισης.
«Και πώς, Άναντα, οι επτά παράγοντες της φώτισης όταν αναπτυχθούν, πώς όταν καλλιεργηθούν ολοκληρώνουν την αληθινή γνώση και την απελευθέρωση; Εδώ, Άναντα, ένας μοναχός αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της μνήμης, βασισμένο στην αποστασιοποίηση, βασισμένο στο μη πάθος, βασισμένο στην παύση, ωριμάζοντας στην αποδέσμευση· αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της διερεύνησης των φαινομένων... κ.λπ... αναπτύσσει τον παράγοντα φώτισης της αταραξίας, βασισμένο στην αποστασιοποίηση, βασισμένο στο μη πάθος, βασισμένο στην παύση, ωριμάζοντας στην αποδέσμευση. Όταν οι επτά παράγοντες της φώτισης, Άναντα, έχουν αναπτυχθεί έτσι, έχουν καλλιεργηθεί έτσι, ολοκληρώνουν την αληθινή γνώση και την απελευθέρωση». Τρίτη.