1.
Η ομιλία για το αδήλωτο
54.
Τότε κάποιος μοναχός πλησίασε τον Ευλογημένο·
αφού πλησίασε, απέδωσε σεβασμό στον Ευλογημένο και κάθισε στο πλάι.
Καθισμένος στο πλάι, εκείνος ο μοναχός είπε στον Ευλογημένο:
«Ποια είναι, σεβάσμιε κύριε, η αιτία, ποια η συνθήκη για την οποία σε έναν μορφωμένο ευγενή μαθητή η σκεπτικιστική αμφιβολία δεν εγείρεται σχετικά με τα αδήλωτα θέματα;»
«Με την παύση της λανθασμένης άποψης, μοναχέ, σε έναν μορφωμένο ευγενή μαθητή η σκεπτικιστική αμφιβολία δεν εγείρεται σχετικά με τα αδήλωτα θέματα. 'Ο Τατχάγκατα υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτή είναι λανθασμένη άποψη· 'ο Τατχάγκατα δεν υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτή είναι λανθασμένη άποψη· 'ο Τατχάγκατα και υπάρχει και δεν υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτή είναι λανθασμένη άποψη· 'ο Τατχάγκατα ούτε υπάρχει ούτε δεν υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτή είναι λανθασμένη άποψη. Ο αδαής, μοναχέ, κοινός άνθρωπος δεν κατανοεί τη λανθασμένη άποψη, δεν κατανοεί την προέλευση της λανθασμένης άποψης, δεν κατανοεί την παύση της λανθασμένης άποψης, δεν κατανοεί την πρακτική που οδηγεί στην παύση της λανθασμένης άποψης. Η λανθασμένη άποψή του αυτή αυξάνεται, αυτός δεν απελευθερώνεται από τη γέννηση, από το γήρας, από τον θάνατο, από τις λύπες, από τους θρήνους, από τον πόνο, από τη δυσαρέσκεια, από το άγχος· δεν απελευθερώνεται από τον υπαρξιακό πόνο, λέω.
«Ο μορφωμένος όμως, μοναχέ, ευγενής μαθητής κατανοεί τη λανθασμένη άποψη, κατανοεί την προέλευση της λανθασμένης άποψης, κατανοεί την παύση της λανθασμένης άποψης, κατανοεί την πρακτική που οδηγεί στην παύση της λανθασμένης άποψης. Η λανθασμένη άποψή του αυτή καταπαύει, αυτός απελευθερώνεται από τη γέννηση, από το γήρας, από τον θάνατο, από τις λύπες, από τους θρήνους, από τον πόνο, από τη δυσαρέσκεια, από το άγχος· απελευθερώνεται από τον υπαρξιακό πόνο, λέω. Γνωρίζοντας έτσι, μοναχέ, ο μορφωμένος ευγενής μαθητής βλέποντας έτσι δεν διακηρύσσει ότι 'ο Τατχάγκατα υπάρχει μετά το θάνατο'· δεν διακηρύσσει ότι 'ο Τατχάγκατα δεν υπάρχει μετά το θάνατο'· δεν διακηρύσσει ότι 'ο Τατχάγκατα και υπάρχει και δεν υπάρχει μετά το θάνατο'· δεν διακηρύσσει ότι 'ο Τατχάγκατα ούτε υπάρχει ούτε δεν υπάρχει μετά το θάνατο'. Γνωρίζοντας έτσι, μοναχέ, ο μορφωμένος ευγενής μαθητής βλέποντας έτσι έχει έτσι τη φύση της μη διακήρυξης σχετικά με τα αδήλωτα θέματα. Γνωρίζοντας έτσι, μοναχέ, ο μορφωμένος ευγενής μαθητής βλέποντας έτσι δεν φοβάται, δεν τρέμει, δεν σείεται, δεν περιπίπτει σε τρόμο σχετικά με τα αδήλωτα θέματα.
«'Ο Τατχάγκατα υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτό ανήκει στην επιθυμία... κ.λπ... αυτό ανήκει στην αντίληψη... κ.λπ... αυτό είναι φαντασμένο... κ.λπ... αυτό έχει εμμονή... κ.λπ... αυτό ανήκει στην προσκόλληση... κ.λπ... 'ο Τατχάγκατα υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτή είναι μεταμέλεια· 'ο Τατχάγκατα δεν υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτή είναι μεταμέλεια· 'ο Τατχάγκατα και υπάρχει και δεν υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτή είναι μεταμέλεια· 'ο Τατχάγκατα ούτε υπάρχει ούτε δεν υπάρχει μετά το θάνατο', μοναχέ, αυτή είναι μεταμέλεια. Ο αδαής, μοναχέ, κοινός άνθρωπος δεν κατανοεί τη μεταμέλεια, δεν κατανοεί την προέλευση της μεταμέλειας, δεν κατανοεί την παύση της μεταμέλειας, δεν κατανοεί την πρακτική που οδηγεί στην παύση της μεταμέλειας. Η μεταμέλειά του αυτή αυξάνεται, αυτός δεν απελευθερώνεται από τη γέννηση, από το γήρας, από τον θάνατο, από τις λύπες, από τους θρήνους, από τον πόνο, από τη δυσαρέσκεια, από το άγχος· δεν απελευθερώνεται από τον υπαρξιακό πόνο, λέω.
«Ο μορφωμένος όμως, μοναχέ, ευγενής μαθητής κατανοεί τη μεταμέλεια, κατανοεί την προέλευση της μεταμέλειας, κατανοεί την παύση της μεταμέλειας, κατανοεί την πρακτική που οδηγεί στην παύση της μεταμέλειας. Σε αυτόν η μεταμέλεια καταπαύει, αυτός απελευθερώνεται από τη γέννηση... κ.λπ... από τον υπαρξιακό πόνο, λέω. Γνωρίζοντας έτσι λοιπόν, μοναχέ, ο μορφωμένος ευγενής μαθητής βλέποντας έτσι δεν διακηρύσσει "ο Τατχάγκατα υπάρχει μετά το θάνατο"... κ.λπ... δεν διακηρύσσει ότι 'ο Τατχάγκατα ούτε υπάρχει ούτε δεν υπάρχει μετά το θάνατο'. Γνωρίζοντας έτσι, μοναχέ, ο μορφωμένος ευγενής μαθητής βλέποντας έτσι έχει έτσι τη φύση της μη διακήρυξης σχετικά με τα αδήλωτα θέματα. Γνωρίζοντας έτσι, μοναχέ, ο μορφωμένος ευγενής μαθητής βλέποντας έτσι δεν φοβάται, δεν τρέμει, δεν σείεται, δεν περιπίπτει σε τρόμο σχετικά με τα αδήλωτα θέματα. Αυτή λοιπόν, μοναχέ, είναι η αιτία, αυτή η συνθήκη για την οποία σε έναν μορφωμένο ευγενή μαθητή η σκεπτικιστική αμφιβολία δεν εγείρεται στα αδήλωτα θέματα». Πρώτο.