6.
Η ομιλία για την υπερεκτίμηση
86.
Κάποτε ο σεβάσμιος Μαχακασσάπα διέμενε στη Ρατζάγκαχα, στο Άλσος των Μπαμπού, στο καταφύγιο σίτισης σκιούρων.
Εκεί ο σεβάσμιος Μαχακασσάπα απευθύνθηκε στους μοναχούς -
«Φίλοι μοναχοί».
«Φίλε», απάντησαν εκείνοι οι μοναχοί στον σεβάσμιο Μαχακασσάπα.
Ο σεβάσμιος Μαχακασσάπα είπε αυτό:
«Εδώ, φίλοι, ένας μοναχός διακηρύσσει την τελική απελευθερωτική γνώση - "η γέννηση έχει εξαλειφθεί, η άγια ζωή έχει βιωθεί, αυτό που έπρεπε να γίνει έχει γίνει, κατανοώ ότι δεν υπάρχει τίποτα περισσότερο για αυτή την κατάσταση ύπαρξης". Αυτόν ο Τατχάγκατα ή ένας μαθητής του Τατχάγκατα, διαλογιστής, επιδέξιος στις διαλογιστικές επιτεύξεις, επιδέξιος στη συνείδηση των άλλων, επιδέξιος στις μεθόδους κατανόησης της συνείδησης των άλλων, ανακρίνει, εξετάζει και νουθετεί. Αυτός, ενώ ανακρίνεται, εξετάζεται και νουθετείται από τον Τατχάγκατα ή από έναν μαθητή του Τατχάγκατα, διαλογιστή, επιδέξιο στις διαλογιστικές επιτεύξεις, επιδέξιο στη συνείδηση των άλλων, επιδέξιο στις μεθόδους κατανόησης της συνείδησης των άλλων, φτάνει σε κενότητα, φτάνει σε έλλειψη αρετής, φτάνει σε συμφορά, φτάνει σε καταστροφή, φτάνει σε συμφορά και καταστροφή.
«Αυτόν ο Τατχάγκατα ή ένας μαθητής του Τατχάγκατα, διαλογιστής, επιδέξιος στις διαλογιστικές επιτεύξεις, επιδέξιος στη συνείδηση των άλλων, επιδέξιος στις μεθόδους κατανόησης της συνείδησης των άλλων, έτσι περιλαμβάνοντας τον νου του με τον δικό του νου, στρέφει την προσοχή του - 'Γιατί άραγε αυτός ο σεβάσμιος διακηρύσσει την τελική απελευθερωτική γνώση - η γέννηση έχει εξαλειφθεί, η άγια ζωή έχει βιωθεί, αυτό που έπρεπε να γίνει έχει γίνει, κατανοώ ότι δεν υπάρχει τίποτα περισσότερο για αυτή την κατάσταση ύπαρξης.'
«Αυτόν ο Τατχάγκατα ή ένας μαθητής του Τατχάγκατα, διαλογιστής, επιδέξιος στις διαλογιστικές επιτεύξεις, επιδέξιος στη συνείδηση των άλλων, επιδέξιος στις μεθόδους κατανόησης της συνείδησης των άλλων, έτσι περιλαμβάνοντας τον νου του με τον δικό του νου, κατανοεί -
'Αυτός ο σεβάσμιος έχει υπερεκτίμηση, θεωρεί αληθινή την υπερεκτίμηση, έχει αντίληψη επίτευξης σε αυτό που δεν έχει επιτευχθεί, έχει αντίληψη ότι έγινε αυτό που δεν έχει γίνει, έχει αντίληψη ότι επιτεύχθηκε αυτό που δεν έχει επιτευχθεί. Από υπερεκτίμηση διακηρύσσει την τελική απελευθερωτική γνώση - η γέννηση έχει εξαλειφθεί, η άγια ζωή έχει βιωθεί, αυτό που έπρεπε να γίνει έχει γίνει, κατανοώ ότι δεν υπάρχει τίποτα περισσότερο για αυτή την κατάσταση ύπαρξης.'
«Αυτόν ο Τατχάγκατα ή ένας μαθητής του Τατχάγκατα, διαλογιστής, επιδέξιος στις διαλογιστικές επιτεύξεις, επιδέξιος στη συνείδηση των άλλων, επιδέξιος στις μεθόδους κατανόησης της συνείδησης των άλλων, έτσι περιλαμβάνοντας τον νου του με τον δικό του νου, στρέφει την προσοχή του - 'Βασιζόμενος σε τι άραγε αυτός ο σεβάσμιος έχει υπερεκτίμηση, θεωρεί αληθινή την υπερεκτίμηση, έχει αντίληψη επίτευξης σε αυτό που δεν έχει επιτευχθεί, έχει αντίληψη ότι έγινε αυτό που δεν έχει γίνει, έχει αντίληψη ότι επιτεύχθηκε αυτό που δεν έχει επιτευχθεί. Από υπερεκτίμηση διακηρύσσει την τελική απελευθερωτική γνώση - η γέννηση έχει εξαλειφθεί, η άγια ζωή έχει βιωθεί, αυτό που έπρεπε να γίνει έχει γίνει, κατανοώ ότι δεν υπάρχει τίποτα περισσότερο για αυτή την κατάσταση ύπαρξης.'
«Αυτόν ο Τατχάγκατα ή ένας μαθητής του Τατχάγκατα, διαλογιστής, επιδέξιος στις διαλογιστικές επιτεύξεις, επιδέξιος στη συνείδηση των άλλων, επιδέξιος στις μεθόδους κατανόησης της συνείδησης των άλλων, έτσι περιλαμβάνοντας τον νου του με τον δικό του νου, κατανοεί -
'Αυτός ο σεβάσμιος όμως είναι πολυμαθής, αυτός που θυμάται καλά αυτά που έχει μάθει, αυτός που έχει μεγάλη συσσώρευση μάθησης· εκείνες οι διδασκαλίες που είναι καλές στην αρχή, καλές στη μέση, καλές στο τέλος, με νόημα και φρασεολογία, που ισχυρίζονται την άγια ζωή ολοκληρωμένη και αγνή, τέτοιες διδασκαλίες έχει ακούσει πολλές, τις διατηρεί, τις έχει εξασκήσει λεκτικά, τις έχει εξετάσει με τον νου, τις έχει διεισδύσει καλά με την άποψη. Για αυτό αυτός ο σεβάσμιος έχει υπερεκτίμηση, θεωρεί αληθινή την υπερεκτίμηση, έχει αντίληψη επίτευξης σε αυτό που δεν έχει επιτευχθεί, έχει αντίληψη ότι έγινε αυτό που δεν έχει γίνει, έχει αντίληψη ότι επιτεύχθηκε αυτό που δεν έχει επιτευχθεί. Από υπερεκτίμηση διακηρύσσει την τελική απελευθερωτική γνώση - η γέννηση έχει εξαλειφθεί, η άγια ζωή έχει βιωθεί, αυτό που έπρεπε να γίνει έχει γίνει, κατανοώ ότι δεν υπάρχει τίποτα περισσότερο για αυτή την κατάσταση ύπαρξης.'
«Αυτόν ο Τατχάγκατα ή ένας μαθητής του Τατχάγκατα, διαλογιστής, επιδέξιος στις διαλογιστικές επιτεύξεις, επιδέξιος στη συνείδηση των άλλων, επιδέξιος στις μεθόδους κατανόησης της συνείδησης των άλλων, έτσι περιλαμβάνοντας τον νου του με τον δικό του νου, κατανοεί -
'Αυτός ο σεβάσμιος όμως είναι πλεονέκτης· διαμένει συχνά με νου κατακλυσμένο από πλεονεξία. Η προδιάθεση στην πλεονεξία όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως είναι κακόβουλος· διαμένει συχνά με νου κατακλυσμένο από θυμό. Η προδιάθεση στον θυμό όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως έχει νωθρότητα και υπνηλία· διαμένει συχνά με νου κατακλυσμένο από νωθρότητα και υπνηλία. Η προδιάθεση στη νωθρότητα και υπνηλία όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως είναι ανήσυχος· διαμένει συχνά με νου κατακλυσμένο από ανησυχία. Η προδιάθεση στην ανησυχία όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως έχει σκεπτικιστική αμφιβολία· διαμένει συχνά με νου κατακλυσμένο από σκεπτικιστική αμφιβολία. Η προδιάθεση στη σκεπτικιστική αμφιβολία όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως απολαμβάνει την εργασία, ευχαριστιέται με την εργασία, είναι αφοσιωμένος στην απόλαυση της εργασίας. Η ευχαρίστηση στην εργασία όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως απολαμβάνει την κουβέντα, ευχαριστιέται με την κουβέντα, είναι αφοσιωμένος στην απόλαυση της κουβέντας. Η ευχαρίστηση στην κουβέντα όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως απολαμβάνει τον ύπνο, ευχαριστιέται με τον ύπνο, είναι αφοσιωμένος στην απόλαυση του ύπνου. Η ευχαρίστηση στον ύπνο όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως απολαμβάνει την κοινωνική συναναστροφή, ευχαριστιέται με την κοινωνική συναναστροφή, είναι αφοσιωμένος στην απόλαυση της κοινωνικής συναναστροφής. Η ευχαρίστηση στην κοινωνική συναναστροφή όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή.
«Αυτός ο σεβάσμιος όμως, ενώ υπάρχει κάτι ανώτερο που πρέπει να γίνει, έχει σταματήσει στη μέση λόγω ενός κατώτερου επιτεύγματος διάκρισης. Το σταμάτημα στη μέση όμως στη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή που διακηρύχθηκε από τον Τατχάγκατα, αυτό είναι παρακμή».
«Πράγματι, φίλοι, ένας μοναχός χωρίς να εγκαταλείψει αυτές τις δέκα νοητικές καταστάσεις θα φτάσει σε ανάπτυξη, αύξηση και επέκταση σε αυτή τη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή - αυτό είναι αδύνατον. Πράγματι, φίλοι, ένας μοναχός εγκαταλείποντας αυτές τις δέκα νοητικές καταστάσεις θα φτάσει σε ανάπτυξη, αύξηση και επέκταση σε αυτή τη Διδασκαλία και μοναστική διαγωγή - αυτό είναι δυνατόν». Έκτο.