2.
Η ομιλία για το προσκολλημένο
105.
«Όταν υπάρχει τι, μοναχοί, μέσω της προσκόλλησης σε τι εγείρεται εσωτερικά ευτυχία και δυστυχία;»
«Ο Ευλογημένος είναι η ρίζα των διδασκαλιών μας, σεβάσμιε κύριε... κ.λπ...
«Όταν υπάρχει το μάτι, μοναχοί, μέσω της προσκόλλησης στο μάτι εγείρεται εσωτερικά ευτυχία και δυστυχία... κ.λπ... όταν υπάρχει ο νους, μέσω της προσκόλλησης στον νου εγείρεται εσωτερικά ευτυχία και δυστυχία. Τι νομίζετε, μοναχοί, το μάτι είναι μόνιμο ή παροδικό;»
«Παροδική, σεβάσμιε κύριε».
«Αυτό όμως που είναι παροδικό, είναι οδυνηρό ή ευχάριστο;»
«Οδυνηρό, σεβάσμιε κύριε».
«Αυτό όμως που είναι παροδικό, οδυνηρό, υποκείμενο σε μεταβολή, θα μπορούσε άραγε μέσω της μη προσκόλλησης σε αυτό να εγερθεί εσωτερικά ευτυχία και δυστυχία;»
«Όχι, σεβάσμιε κύριε»... κ.λπ...
«Η γλώσσα είναι μόνιμη ή παροδική;»
«Παροδικές, σεβάσμιε κύριε».
«Αυτό όμως που είναι παροδικό, είναι οδυνηρό ή ευχάριστο;»
«Οδυνηρό, σεβάσμιε κύριε».
«Αυτό όμως που είναι παροδικό, οδυνηρό, υποκείμενο σε μεταβολή, θα μπορούσε άραγε μέσω της μη προσκόλλησης σε αυτό να εγερθεί εσωτερικά ευτυχία και δυστυχία;»
«Όχι, Σεβάσμιε Κύριε»... κ.λπ...
«Ο νους είναι μόνιμος ή παροδικός;»
«Παροδικός, σεβάσμιε κύριε».
«Αυτό όμως που είναι παροδικό, είναι οδυνηρό ή ευχάριστο;»
«Οδυνηρό, σεβάσμιε κύριε».
«Αυτό όμως που είναι παροδικό, οδυνηρό, υποκείμενο σε μεταβολή, θα μπορούσε άραγε μέσω της μη προσκόλλησης σε αυτό να εγερθεί εσωτερικά ευτυχία και δυστυχία;»
«Όχι, Σεβάσμιε Κύριε».
«Βλέποντας έτσι, μοναχοί, ο μορφωμένος ευγενής μαθητής αποστασιοποιείται από το μάτι... κ.λπ... αποστασιοποιείται από τον νου. Αποστασιοποιούμενος απαλλάσσεται από το πάθος· μέσω του μη πάθους απελευθερώνεται· στον απελευθερωμένο υπάρχει η γνώση: 'υπάρχει απελευθέρωση'. Κατανοεί: 'η γέννηση έχει εξαλειφθεί, η άγια ζωή έχει βιωθεί, αυτό που έπρεπε να γίνει έχει γίνει, δεν υπάρχει τίποτα περισσότερο για αυτή την κατάσταση ύπαρξης'». Δεύτερο.