5.
Η ομιλία για τον Ουττίγια
95.
Τότε ο περιπλανώμενος ασκητής Ούττιγια πλησίασε τον Ευλογημένο·
αφού πλησίασε, χαιρέτησε τον Ευλογημένο.
Αφού ολοκλήρωσε την ευγενική και αξιομνημόνευτη συζήτηση, κάθισε στο πλάι.
Καθισμένος στο πλάι, ο περιπλανώμενος ασκητής Ούττιγια είπε στον Ευλογημένο:
«Τι λοιπόν, αγαπητέ Γκόταμα, ο κόσμος είναι αιώνιος, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο;»
«Αυτό έχει μείνει αδήλωτο, Ούττιγια, από εμένα -
'ο κόσμος είναι αιώνιος, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο'».
«Τι όμως, αγαπητέ Γκόταμα, ο κόσμος είναι μη-αιώνιος, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο;» «Και αυτό λοιπόν, Ούττιγια, έχει μείνει αδήλωτο από εμένα - 'ο κόσμος είναι μη-αιώνιος, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο'».
«Τι λοιπόν, αγαπητέ Γκόταμα, ο κόσμος είναι πεπερασμένος... κ.λπ... ο κόσμος είναι άπειρος... η ψυχή είναι το ίδιο με το σώμα... η ψυχή είναι κάτι άλλο και το σώμα κάτι άλλο... ο Τατχάγκατα υπάρχει μετά το θάνατο... ο Τατχάγκατα δεν υπάρχει μετά το θάνατο... ο Τατχάγκατα και υπάρχει και δεν υπάρχει μετά το θάνατο... ο Τατχάγκατα ούτε υπάρχει ούτε δεν υπάρχει μετά το θάνατο, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο;» «Και αυτό λοιπόν, Ούττιγια, έχει μείνει αδήλωτο από εμένα - 'ο Τατχάγκατα ούτε υπάρχει ούτε δεν υπάρχει μετά το θάνατο, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο'».
«'Τι λοιπόν, αγαπητέ Γκόταμα, ο κόσμος είναι αιώνιος, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο;' - έτσι ερωτηθείς λες 'αυτό έχει μείνει αδήλωτο, Ούττιγια, από εμένα - ο κόσμος είναι αιώνιος, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο'.
«'Τι όμως, αγαπητέ Γκόταμα, ο κόσμος είναι μη-αιώνιος, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο;' - έτσι ερωτηθείς λες 'και αυτό λοιπόν, Ούττιγια, έχει μείνει αδήλωτο από εμένα - ο κόσμος είναι μη-αιώνιος, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο'.
«'Τι λοιπόν, αγαπητέ Γκόταμα, ο κόσμος είναι πεπερασμένος... κ.λπ... ο κόσμος είναι άπειρος... η ψυχή είναι το ίδιο με το σώμα... η ψυχή είναι κάτι άλλο και το σώμα κάτι άλλο... ο Τατχάγκατα υπάρχει μετά το θάνατο... ο Τατχάγκατα δεν υπάρχει μετά το θάνατο... ο Τατχάγκατα και υπάρχει και δεν υπάρχει μετά το θάνατο... ο Τατχάγκατα ούτε υπάρχει ούτε δεν υπάρχει μετά το θάνατο, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο;' - έτσι ερωτηθείς λες 'και αυτό λοιπόν, Ούττιγια, έχει μείνει αδήλωτο από εμένα - ο Τατχάγκατα ούτε υπάρχει ούτε δεν υπάρχει μετά το θάνατο, μόνο αυτό είναι αλήθεια και οτιδήποτε άλλο είναι μάταιο'. Τότε τι έχει δηλωθεί από τον αξιότιμο Γκόταμα;»
«Με άμεση γνώση, Ούττιγια, διδάσκω τη Διδασκαλία στους μαθητές για τον εξαγνισμό των όντων, για την υπέρβαση της λύπης και του θρήνου, για την πάροδο του πόνου και της δυσαρέσκειας, για την επίτευξη της πραγματικής μεθόδου, για την πραγμάτωση του Νιμπάνα».
«Αυτό λοιπόν που ο αξιότιμος Γκόταμα με άμεση γνώση διδάσκει τη Διδασκαλία στους μαθητές για τον εξαγνισμό των όντων, για την υπέρβαση της λύπης και του θρήνου, για την πάροδο του πόνου και της δυσαρέσκειας, για την επίτευξη της πραγματικής μεθόδου, για την πραγμάτωση του Νιμπάνα, ολόκληρος ο κόσμος οδηγείται με αυτό ή το μισό ή το ένα τρίτο;» Όταν αυτό ειπώθηκε, ο Ευλογημένος έμεινε σιωπηλός.
Τότε στον σεβάσμιο Άναντα ήρθε αυτή η σκέψη: «Ας μην αποκτήσει έτσι ο περιπλανώμενος ασκητής Ούττιγιος μια κακόβουλη λανθασμένη άποψη - 'Πράγματι ο ασκητής Γκόταμα, ερωτηθείς από μένα την ύψιστη ερώτηση από όλες, αποφεύγει, δεν απαντά, σίγουρα δεν είναι ικανός'. Αυτό θα ήταν για τον περιπλανώμενο ασκητή Ούττιγιο για πολύ καιρό προς βλάβη και οδύνη».
Τότε ο σεβάσμιος Άναντα είπε στον περιπλανώμενο ασκητή Ούττιγιο: «Τότε λοιπόν, φίλε Ούττιγια, θα σου δώσω μια παρομοίωση. Με μια παρομοίωση μερικοί νοήμονες άνθρωποι εδώ κατανοούν το νόημα αυτού που ειπώθηκε. Όπως, φίλε Ούττιγια, μια συνοριακή πόλη ενός βασιλιά με γερά θεμέλια, με γερό τοίχο και πύλη, με μία πόρτα. Εκεί θα υπήρχε ένας θυρωρός σοφός, έμπειρος, ευφυής, που εμποδίζει τους αγνώστους και επιτρέπει την είσοδο στους γνωστούς. Αυτός περπατά γύρω από την πόλη κατά μήκος του περιμετρικού μονοπατιού. Περπατώντας κατά μήκος του περιμετρικού μονοπατιού δεν θα έβλεπε ούτε ρωγμή στον τοίχο ούτε άνοιγμα στον τοίχο, ακόμη ούτε τόσο μεγάλο ώστε να βγει μια γάτα. Αλλά δεν έχει έτσι τη γνώση - 'τόσα πλάσματα μπαίνουν ή βγαίνουν από αυτή την πόλη'. Αλλά έτσι σκέφτεται εκεί - 'Όλα τα μεγάλα πλάσματα που μπαίνουν ή βγαίνουν από αυτή την πόλη, όλα αυτά μπαίνουν ή βγαίνουν από αυτή την πόρτα'.
«Ακριβώς έτσι, φίλε Ούττιγια, ο Τατχάγκατα δεν έχει τέτοια ανησυχία - 'ολόκληρος ο κόσμος οδηγείται με αυτό ή το μισό ή το ένα τρίτο'. Αλλά έτσι σκέφτεται εκεί ο Τατχάγκατα - 'Όποιοι οδηγήθηκαν ή οδηγούνται ή θα οδηγηθούν έξω από τον κόσμο, όλοι αυτοί, αφού εγκατέλειψαν τα πέντε νοητικά εμπόδια, τις ακαθαρσίες του νου που εξασθενίζουν τη σοφία, με τον νου καλά εδραιωμένο στις τέσσερις εφαρμογές της μνήμης, αφού ανέπτυξαν τους επτά παράγοντες της φώτισης όπως πραγματικά είναι. Έτσι αυτοί οδηγήθηκαν ή οδηγούνται ή θα οδηγηθούν έξω από τον κόσμο'. Ό,τι ακριβώς εσύ, φίλε Ούττιγια, ρώτησες τον Ευλογημένο ως ερώτηση, αυτή ακριβώς την ερώτηση ρώτησες τον Ευλογημένο με άλλη μέθοδο. Γι' αυτό ο Ευλογημένος δεν σου απάντησε σε αυτό». Πέμπτο.