4.
Η ομιλία για αυτόν που ζει με αμέλεια
97.
«Θα σας διδάξω, μοναχοί, αυτόν που διαμένει με αμέλεια και αυτόν που διαμένει με επιμέλεια.
Ακούστε το.
Και πώς, μοναχοί, κάποιος διαμένει με αμέλεια;
Σε αυτόν που διαμένει με την οφθαλμική ικανότητα ασυγκράτητη, μοναχοί, η συνείδηση διαποτίζεται.
Σε αυτόν με τη διαποτισμένη συνείδηση σχετικά με τα υλικά φαινόμενα αντιληπτά με το μάτι, δεν υπάρχει χαρά.
Όταν δεν υπάρχει χαρά, δεν υπάρχει αγαλλίαση.
Όταν δεν υπάρχει αγαλλίαση, δεν υπάρχει γαλήνη.
Όταν δεν υπάρχει γαλήνη, υπάρχει πόνος.
Σε αυτόν που πονά, η συνείδηση δεν αυτοσυγκεντρώνεται.
Όταν η συνείδηση δεν είναι αυτοσυγκεντρωμένη, τα νοητικά φαινόμενα δεν εμφανίζονται.
Λόγω της μη εμφάνισης των νοητικών φαινομένων, θεωρείται ότι διαμένει με αμέλεια... κ.λπ...
Σε αυτόν που διαμένει με τη γλωσσική ικανότητα ασυγκράτητη, μοναχοί, η συνείδηση διαποτίζεται σχετικά με τις γεύσεις αντιληπτές με τη γλώσσα· σε αυτόν με τη διαποτισμένη συνείδηση... κ.λπ...
θεωρείται ότι διαμένει με αμέλεια... κ.λπ...
Σε αυτόν που διαμένει με τη νοητική ικανότητα ασυγκράτητη, μοναχοί, η συνείδηση διαποτίζεται σχετικά με τα νοητικά αντικείμενα αντιληπτά από τον νου· σε αυτόν με τη διαποτισμένη συνείδηση, δεν υπάρχει χαρά.
Όταν δεν υπάρχει χαρά, δεν υπάρχει αγαλλίαση.
Όταν δεν υπάρχει αγαλλίαση, δεν υπάρχει γαλήνη.
Όταν δεν υπάρχει γαλήνη, υπάρχει πόνος.
Σε αυτόν που πονά, η συνείδηση δεν αυτοσυγκεντρώνεται.
Όταν η συνείδηση δεν είναι αυτοσυγκεντρωμένη, τα νοητικά φαινόμενα δεν εμφανίζονται.
Λόγω της μη εμφάνισης των νοητικών φαινομένων, θεωρείται ότι διαμένει με αμέλεια.
Έτσι λοιπόν, μοναχοί, κάποιος διαμένει με αμέλεια.
«Και πώς, μοναχοί, κάποιος διαμένει με επιμέλεια; Σε αυτόν που διαμένει με την οφθαλμική ικανότητα συγκρατημένη, μοναχοί, η συνείδηση δεν διαποτίζεται σχετικά με τα υλικά φαινόμενα αντιληπτά με το μάτι· σε αυτόν με τη μη διαποτισμένη συνείδηση, γεννιέται χαρά. Σε αυτόν που χαίρεται, γεννιέται αγαλλίαση. Σε αυτόν που έχει αγαλλίαση στον νου, το σώμα γαληνεύει. Αυτός που έχει γαλήνιο σώμα, διαμένει με ευτυχία. Σε αυτόν που είναι ευτυχισμένος, η συνείδηση αυτοσυγκεντρώνεται. Όταν η συνείδηση είναι αυτοσυγκεντρωμένη, τα νοητικά φαινόμενα εμφανίζονται. Λόγω της εμφάνισης των νοητικών φαινομένων, θεωρείται ότι διαμένει με επιμέλεια... κ.λπ... Σε αυτόν που διαμένει με τη γλωσσική ικανότητα συγκρατημένη, μοναχοί, η συνείδηση δεν διαποτίζεται... κ.λπ... θεωρείται ότι διαμένει με επιμέλεια. Σε αυτόν που διαμένει με τη νοητική ικανότητα συγκρατημένη, μοναχοί, η συνείδηση δεν διαποτίζεται σχετικά με τα νοητικά αντικείμενα αντιληπτά από τον νου· σε αυτόν με τη μη διαποτισμένη συνείδηση, γεννιέται χαρά. Σε αυτόν που χαίρεται, γεννιέται αγαλλίαση. Σε αυτόν που έχει αγαλλίαση στον νου, το σώμα γαληνεύει. Αυτός που έχει γαλήνιο σώμα, διαμένει με ευτυχία. Σε αυτόν που είναι ευτυχισμένος, η συνείδηση αυτοσυγκεντρώνεται. Όταν η συνείδηση είναι αυτοσυγκεντρωμένη, τα νοητικά φαινόμενα εμφανίζονται. Λόγω της εμφάνισης των νοητικών φαινομένων, θεωρείται ότι διαμένει με επιμέλεια. Έτσι λοιπόν, μοναχοί, κάποιος διαμένει με επιμέλεια». Τέταρτο.