5.
Η ομιλία για τον Κατσάνα Γκόττα
15.
Διέμενε στη Σαβάτθι.
Τότε ο σεβάσμιος Κατσανάγκοττα πλησίασε τον Ευλογημένο·
αφού πλησίασε, απέδωσε σεβασμό στον Ευλογημένο και κάθισε στο πλάι.
Καθισμένος στο πλάι, ο σεβάσμιος Κατσανάγκοττα είπε στον Ευλογημένο:
«'Ορθή άποψη, ορθή άποψη', σεβάσμιε κύριε, λέγεται.
Σε ποιο βαθμό άραγε, σεβάσμιε κύριε, υπάρχει ορθή άποψη;»
«Αυτός ο κόσμος, Κατσάνα, ως επί το πλείστον βασίζεται σε μια δυαδικότητα - στο "υπάρχειν" και στο "μη υπάρχειν". Σε αυτόν που βλέπει την προέλευση του κόσμου όπως πραγματικά είναι με ορθή σοφία, Κατσάνα, εκείνη η αντίληψη για το "μη υπάρχειν" στον κόσμο δεν υπάρχει. Σε αυτόν που βλέπει την παύση του κόσμου όπως πραγματικά είναι με ορθή σοφία, Κατσάνα, εκείνη η αντίληψη για το "υπάρχειν" στον κόσμο δεν υπάρχει. Αυτός ο κόσμος, Κατσάνα, ως επί το πλείστον είναι δεσμευμένος από εμπλοκή, προσκόλληση και εμμονή. Αλλά αυτός δεν πηγαίνει προς, δεν προσκολλάται, δεν καθορίζει αυτή την εμπλοκή και προσκόλληση, αυτό το θεμέλιο του νου, αυτή την εμμονή και υπολανθάνουσα τάση - 'ο εαυτός μου'. 'Μόνο ο πόνος εγειρόμενος εγείρεται, ο πόνος καταπαύοντας καταπαύει' - δεν είναι αβέβαιος, δεν αμφιβάλλει σκεπτικιστικά, η γνώση του εδώ υπάρχει ανεξάρτητα από άλλους. Σε αυτό το βαθμό, Κατσάνα, υπάρχει ορθή άποψη.
«'Όλα υπάρχουν', Κατσάνα, αυτό είναι το ένα άκρο. 'Όλα δεν υπάρχουν', αυτό είναι το δεύτερο άκρο. Μη προσεγγίζοντας αυτά τα δύο άκρα, Κατσάνα, ο Τατχάγκατα διδάσκει τη Διδασκαλία μέσω της μέσης οδού - 'με την άγνοια ως συνθήκη υπάρχουν δραστηριότητες· με τις δραστηριότητες ως συνθήκη υπάρχει συνείδηση... κ.λπ... Έτσι υπάρχει η προέλευση αυτού του ολόκληρου συνόλου του υπαρξιακού πόνου. Αλλά ακριβώς από την πλήρη φθίση και παύση της άγνοιας υπάρχει η παύση των δραστηριοτήτων· από την παύση των δραστηριοτήτων υπάρχει η παύση της συνείδησης... κ.λπ... Έτσι υπάρχει η παύση αυτού του ολόκληρου συνόλου του υπαρξιακού πόνου'». Πέμπτο.