3.
Η ομιλία για τη διαφορά (πρώτη)
123.
«Υπάρχουν, μοναχοί, αυτά τα τέσσερα άτομα στον κόσμο.
Ποιοι τέσσερις;
Εδώ, μοναχοί, κάποιο άτομο, αποστασιοποιημένο από τις ηδονές, αποστασιοποιημένο από τις φαύλες νοητικές καταστάσεις, έχοντας επιτύχει την πρώτη διαλογιστική έκσταση, που συνοδεύεται από λογισμό και συλλογισμό, με αγαλλίαση και ευτυχία που γεννιούνται από την αποστασιοποίηση, διαμένει.
Αυτός το απολαμβάνει, το επιθυμεί και βρίσκει ικανοποίηση σε αυτό.
Σταθερός σε αυτό, αφοσιωμένος σε αυτό, διαμένοντας συχνά σε αυτό, χωρίς να έχει ξεπέσει, πεθαίνοντας επαναγεννιέται ως σύντροφος των θεών της συντροφιάς του Βράχμα.
Των θεών της συντροφιάς του Βράχμα, μοναχοί, ένας κοσμικός κύκλος είναι η διάρκεια ζωής.
Εκεί ο κοινός άνθρωπος, αφού παραμείνει για όλη τη διάρκεια της ζωής του, αφού εξαντλήσει όλη τη διάρκεια ζωής εκείνων των θεών, πηγαίνει στην κόλαση, πηγαίνει στο ζωικό βασίλειο, πηγαίνει στη σφαίρα των φαντασμάτων.
Αλλά ο μαθητής του Ευλογημένου εκεί, αφού παραμείνει για όλη τη διάρκεια της ζωής του, αφού εξαντλήσει όλη τη διάρκεια ζωής εκείνων των θεών, επιτυγχάνει το τελικό Νιμπάνα σε εκείνη ακριβώς την ύπαρξη.
Αυτή, μοναχοί, είναι η διάκριση, αυτή η ανομοιότητα, αυτή η διαφορά του μορφωμένου ευγενή μαθητή από τον αδαή κοινό άνθρωπο, δηλαδή ως προς τον προορισμό και την επαναγέννηση.
«Επιπλέον, μοναχοί, εδώ κάποιο άτομο, με τον κατευνασμό του λογισμού και του συλλογισμού, έχοντας επιτύχει τη δεύτερη διαλογιστική έκσταση, που χαρακτηρίζεται από εσωτερική ηρεμία και ενότητα του νου, χωρίς λογισμό και συλλογισμό, με αγαλλίαση και ευτυχία που γεννιούνται από την αυτοσυγκέντρωση, διαμένει. Αυτός το απολαμβάνει, το επιθυμεί και βρίσκει ικανοποίηση σε αυτό. Σταθερός σε αυτό, αφοσιωμένος σε αυτό, διαμένοντας συχνά σε αυτό, χωρίς να έχει ξεπέσει, πεθαίνοντας επαναγεννιέται ως σύντροφος των ακτινοβόλων θεών. Των ακτινοβόλων θεών, μοναχοί, δύο κοσμικοί κύκλοι είναι η διάρκεια ζωής. Εκεί ο κοινός άνθρωπος, αφού παραμείνει για όλη τη διάρκεια της ζωής του, αφού εξαντλήσει όλη τη διάρκεια ζωής εκείνων των θεών, πηγαίνει στην κόλαση, πηγαίνει στο ζωικό βασίλειο, πηγαίνει στη σφαίρα των φαντασμάτων. Αλλά ο μαθητής του Ευλογημένου εκεί, αφού παραμείνει για όλη τη διάρκεια της ζωής του, αφού εξαντλήσει όλη τη διάρκεια ζωής εκείνων των θεών, επιτυγχάνει το τελικό Νιμπάνα σε εκείνη ακριβώς την ύπαρξη. Αυτή, μοναχοί, είναι η διάκριση, αυτή η ανομοιότητα, αυτή η διαφορά του μορφωμένου ευγενή μαθητή από τον αδαή κοινό άνθρωπο, δηλαδή ως προς τον προορισμό και την επαναγέννηση.
«Επιπλέον, μοναχοί, εδώ κάποιο άτομο, με την απαλλαγή από την αγαλλίαση, παραμένει με αταραξία, μνήμων και με πλήρη επίγνωση, και βιώνει σωματική ευτυχία, αυτό που οι ευγενείς περιγράφουν ως - 'αυτός που έχει αταραξία και μνήμη, που διαμένει στην ευτυχία', έχοντας επιτύχει την τρίτη διαλογιστική έκσταση, διαμένει. Αυτός το απολαμβάνει, το επιθυμεί και βρίσκει ικανοποίηση σε αυτό. Σταθερός σε αυτό, αφοσιωμένος σε αυτό, διαμένοντας συχνά σε αυτό, χωρίς να έχει ξεπέσει, πεθαίνοντας επαναγεννιέται ως σύντροφος των θεών που διαπερνώνται από ομορφιά. Των θεών που διαπερνώνται από ομορφιά, μοναχοί, τέσσερις κοσμικοί κύκλοι είναι η διάρκεια ζωής. Εκεί ο κοινός άνθρωπος, αφού παραμείνει για όλη τη διάρκεια της ζωής του, αφού εξαντλήσει όλη τη διάρκεια ζωής εκείνων των θεών, πηγαίνει στην κόλαση, πηγαίνει στο ζωικό βασίλειο, πηγαίνει στη σφαίρα των φαντασμάτων. Αλλά ο μαθητής του Ευλογημένου εκεί, αφού παραμείνει για όλη τη διάρκεια της ζωής του, αφού εξαντλήσει όλη τη διάρκεια ζωής εκείνων των θεών, επιτυγχάνει το τελικό Νιμπάνα σε εκείνη ακριβώς την ύπαρξη. Αυτή, μοναχοί, είναι η διάκριση, αυτή η ανομοιότητα, αυτή η διαφορά του μορφωμένου ευγενή μαθητή από τον αδαή κοινό άνθρωπο, δηλαδή ως προς τον προορισμό και την επαναγέννηση.
«Επιπλέον, μοναχοί, εδώ κάποιο άτομο, με την εγκατάλειψη της ευχαρίστησης και με την εγκατάλειψη του πόνου, και με την προηγούμενη πάροδο της ευαρέσκειας και της δυσαρέσκειας, έχοντας επιτύχει την τέταρτη διαλογιστική έκσταση, που χαρακτηρίζεται από ούτε-δυσάρεστο-ούτε-ευχάριστο και την εξάγνιση της μνήμης λόγω της αταραξίας, διαμένει. Αυτός το απολαμβάνει, το επιθυμεί και βρίσκει ικανοποίηση σε αυτό. Σταθερός σε αυτό, αφοσιωμένος σε αυτό, διαμένοντας συχνά σε αυτό, χωρίς να έχει ξεπέσει, πεθαίνοντας επαναγεννιέται ως σύντροφος των θεών του μεγάλου καρπού. Των θεών του μεγάλου καρπού, μοναχοί, πεντακόσιοι κοσμικοί κύκλοι είναι η διάρκεια ζωής. Εκεί ο κοινός άνθρωπος, αφού παραμείνει για όλη τη διάρκεια της ζωής του, αφού εξαντλήσει όλη τη διάρκεια ζωής εκείνων των θεών, πηγαίνει στην κόλαση, πηγαίνει στο ζωικό βασίλειο, πηγαίνει στη σφαίρα των φαντασμάτων. Αλλά ο μαθητής του Ευλογημένου εκεί, αφού παραμείνει για όλη τη διάρκεια της ζωής του, αφού εξαντλήσει όλη τη διάρκεια ζωής εκείνων των θεών, επιτυγχάνει το τελικό Νιμπάνα σε εκείνη ακριβώς την ύπαρξη. Αυτή, μοναχοί, είναι η διάκριση, αυτή η ανομοιότητα, αυτή η διαφορά του μορφωμένου ευγενή μαθητή από τον αδαή κοινό άνθρωπο, δηλαδή ως προς τον προορισμό και την επαναγέννηση. Αυτά, μοναχοί, είναι τα τέσσερα άτομα που υπάρχουν στον κόσμο». Τρίτη.