4.
Ομιλία για το «αν αυτό δεν»
117.
Διέμενε στη Σαβάτθι... κ.λπ...
«Αν, μοναχοί, δεν υπήρχε απόλαυση του στερεού στοιχείου, τα όντα δεν θα προσκολλούνταν στο στερεό στοιχείο.
Επειδή όμως, μοναχοί, υπάρχει απόλαυση του στερεού στοιχείου, για αυτό τα όντα προσκολλώνται στο στερεό στοιχείο.
Αν, μοναχοί, δεν υπήρχε κίνδυνος του στερεού στοιχείου, τα όντα δεν θα αποστρέφονταν από το στερεό στοιχείο.
Επειδή όμως, μοναχοί, υπάρχει κίνδυνος του στερεού στοιχείου, για αυτό τα όντα αποστρέφονται από το στερεό στοιχείο.
Αν, μοναχοί, δεν υπήρχε διαφυγή από το στερεό στοιχείο, τα όντα δεν θα διέφευγαν από το στερεό στοιχείο.
Επειδή όμως, μοναχοί, υπάρχει διαφυγή από το στερεό στοιχείο, για αυτό τα όντα διαφεύγουν από το στερεό στοιχείο».
«Αν, μοναχοί, δεν υπήρχε απόλαυση του υγρού στοιχείου... κ.λπ... αν, μοναχοί, του θερμού στοιχείου... κ.λπ... αν, μοναχοί, δεν υπήρχε απόλαυση του στοιχείου του αέρα, τα όντα δεν θα προσκολλούνταν στο στοιχείο του αέρα. Επειδή όμως, μοναχοί, υπάρχει απόλαυση του στοιχείου του αέρα, για αυτό τα όντα προσκολλώνται στο στοιχείο του αέρα. Αν, μοναχοί, δεν υπήρχε κίνδυνος του στοιχείου του αέρα, τα όντα δεν θα αποστρέφονταν από το στοιχείο του αέρα. Επειδή όμως, μοναχοί, υπάρχει κίνδυνος του στοιχείου του αέρα, για αυτό τα όντα αποστρέφονται από το στοιχείο του αέρα. Αν, μοναχοί, δεν υπήρχε διαφυγή από το στοιχείο του αέρα, τα όντα δεν θα διέφευγαν από το στοιχείο του αέρα. Επειδή όμως, μοναχοί, υπάρχει διαφυγή από το στοιχείο του αέρα, για αυτό τα όντα διαφεύγουν από το στοιχείο του αέρα.
«Όσο καιρό, μοναχοί, τα όντα δεν γνώρισαν άμεσα όπως πραγματικά είναι αυτών των τεσσάρων στοιχείων την απόλαυση ως απόλαυση και τον κίνδυνο ως κίνδυνο και τη διαφυγή ως διαφυγή, τόσο καιρό, μοναχοί, τα όντα από τον κόσμο μαζί με τους θεούς, μαζί με τον Μάρα, μαζί με τους Βράχμα, από τη γενιά μαζί με τους ασκητές και βραχμάνους, μαζί με θεούς και ανθρώπους, δεν διέμεναν απαλλαγμένα, αποδεσμευμένα, ελεύθερα, με έναν νου χωρίς φραγμούς.
«Αλλά όταν, μοναχοί, τα όντα γνώρισαν άμεσα όπως πραγματικά είναι αυτών των τεσσάρων στοιχείων την απόλαυση ως απόλαυση και τον κίνδυνο ως κίνδυνο και τη διαφυγή ως διαφυγή, τότε, μοναχοί, τα όντα από τον κόσμο μαζί με τους θεούς, μαζί με τον Μάρα, μαζί με τους Βράχμα, από τη γενιά μαζί με τους ασκητές και βραχμάνους, μαζί με θεούς και ανθρώπους, διαμένουν απαλλαγμένα, αποδεσμευμένα, ελεύθερα, με έναν νου χωρίς φραγμούς». Τέταρτο.