11.
Ekādasakanipāto
455.
Mātuposakajātakaṃ (1)
1.
Kuruvindakaravīrā tisasāmā ca, nivāte pupphitā ca kaṇikārā.
2.
Yattha rājā rājakumāro vā, kavacamabhihessati achambhito.
3.
Bahūni rājakiccāni, tāni nāga karissasi.
4.
Khāṇuṃ pādena ghaṭṭeti, giriṃ caṇḍoraṇaṃ pati.
5.
Khāṇuṃ pādena ghaṭṭeti, giriṃ caṇḍoraṇaṃ pati.
6.
Khāṇuṃ pādena ghaṭṭeti, giriṃ caṇḍoraṇaṃ pati.
7.
Sametu mātarā nāgo, saha sabbehi ñātibhi.
8.
Muhuttaṃ assāsayitvā, agamā yena pabbato.
9.
Soṇḍāyūdakamāhatvā, mātaraṃ abhisiñcatha.
10.
Gato me atrajo putto, yo mayhaṃ paricārako.
11.
Muttomhi kāsirājena, vedehena yasassinā.
12.
Yo me puttaṃ pamocesi, sadā vuddhāpacāyikanti.
Mātuposakajātakaṃ paṭhamaṃ.
456.
Juṇhajātakaṃ (2)
13.
Na brāhmaṇe addhike tiṭṭhamāne, gantabba māhu dvipadinda seṭṭha.
14.
Kaṃ vā tvamatthaṃ mayi patthayāno, idhāgamā brahme tadiṅgha brūhi.
15.
Parosahassañca suvaṇṇanikkhe, bhariyā ca me sādisī dve dadāhi.
16.
Yakkhā nu te assavā santi keci, atthaṃ vā me abhijānāsi kattaṃ.
17.
Atthampi te nābhijānāmi kattaṃ, pubbe ca kho saṅgatimattamāsi.
18.
Akkhāhi me pucchito etamatthaṃ, kadā kuhiṃ vā ahu saṅgamo no.
19.
Tatthandhakāramhi timīsikāyaṃ, aṃsena aṃsaṃ samaghaṭṭayimha.
20.
Sāyeva no saṅgatimattamāsi, tato na pacchā na pure ahosi.
21.
Na paṇḍitā saṅgatisanthavāni, pubbe kataṃ vāpi vināsayanti.
22.
Bahumpi bālesu kataṃ vinassati, tathā hi bālā akataññurūpā.
23.
Appampi dhīresu kataṃ na nassati, tathā hi dhīrā sukataññurūpā.
24.
Parosahassañca suvaṇṇanikkhe, bhariyā ca te sādisī dve dadāmi.
25.
Āpūratī kāsipatī tathāhaṃ, tayāpi me saṅgamo ajja laddhoti.
Juṇhajātakaṃ dutiyaṃ.
457.
Dhammadevaputtajātakaṃ (3)
26.
Maggāraho devamanussapūjito, dhammo ahaṃ dehi adhamma maggaṃ.
27.
Sa kissa hetumhi tavajja dajjaṃ, maggaṃ ahaṃ dhamma adinnapubbaṃ.
28.
Jeṭṭho ca seṭṭho ca sanantano ca, uyyāhi jeṭṭhassa kaniṭṭha maggā.
29.
Yuddhañca no hotu ubhinnamajja, yuddhamhi yo jessati tassa maggo.
30.
Guṇehi sabbehi upetarūpo, dhammo adhamma tvaṃ kathaṃ vijessasi.
31.
Sace adhammo hañchati dhammamajja, ayo suvaṇṇaṃ viya dassaneyyaṃ.
32.
Maggañca te dammi piyāppiyena, vācāduruttānipi te khamāmi.
33.
‘‘Yuddhatthiko ce na labhāmi yuddhaṃ’’, ettāvatā hoti hato adhammo.
34.
Pāyāsi vitto abhiruyha sandanaṃ, maggeneva atibalo saccanikkamo.
35.
Idheva nikkhippa sarīradehaṃ, kāyassa bhedā nirayaṃ vajanti te;
Yathā adhammo patito avaṃsiro.
36.
Idheva nikkhippa sarīradehaṃ, kāyassa bhedā sugatiṃ vajanti te;
Yathāpi dhammo abhiruyha sandananti.
Dhammadevaputtajātakaṃ tatiyaṃ.
458.
Udayajātakaṃ (4)
37.
Yācāmi taṃ kinnaranettacakkhu, imekarattiṃ ubhayo vasema.
38.
Rakkhitaṃ khaggahatthehi, duppavesamidaṃ puraṃ.
39.
Atha kena nu vaṇṇena, saṅgamaṃ icchase mayā.
40.
Tvaṃ maṃ nandaya bhaddante, puṇṇakaṃsaṃ dadāmi te.
41.
Gaccheva tvaṃ yakkha mahānubhāva, mā cassu gantvā punarāvajittha.
42.
Mā taṃ ratiṃ jīyi tuvaṃ sucimhi te, dadāmi te rūpiyaṃ kaṃsapūraṃ.
43.
Vipaccanīko tava devadhammo, paccakkhato thokatarena esi.
44.
Teneva vaṇṇena dhanampi tuyhaṃ, nihīyati jiṇṇatarāsi ajja.
45.
Hāyateva tava vaṇṇo, ahorattānamaccaye.
46.
Brahmacariyaṃ careyyāsi, bhiyyo vaṇṇavatī siyā.
47.
Pucchāmi taṃ yakkha mahānubhāva, kathaṃ nu devāna sarīradeho.
48.
Suve suve bhiyyatarova tesaṃ, dibbo ca vaṇṇo vipulā ca bhogā.
49.
Pucchāmi taṃ yakkha mahānubhāva, katthaṭṭhito paralokaṃ na bhāye.
50.
Bahunnapānaṃ gharamāvasanto, saddho mudū saṃvibhāgī vadaññū;
Saṅgāhako sakhilo saṇhavāco, etthaṭṭhito paralokaṃ na bhāye.
51.
Uḷāravaṇṇaṃ pucchāmi, ko nu tvamasi subrahā.
52.
Āmanta kho taṃ gacchāmi, muttosmi tava saṅkarā.
53.
Anusāsa maṃ rājaputta, yathāssa puna saṅgamo.
54.
Parijiyyati addhuvaṃ sarīraṃ, udaye mā pamāda carassu dhammaṃ.
55.
Tañcāpi jahati avītarāgo, udaye mā pamāda carassu dhammaṃ.
56.
Te cāpi jahanti aññamaññaṃ, udaye mā pamāda carassu dhammaṃ.
57.
Ittaravāsoti jāniyāna, udaye mā pamāda carassu dhammaṃ.
58.
Kasirañca parittañca, tañca dukkhena saṃyutaṃ;
Sāhaṃ ekā pabbajissāmi, hitvā kāsiṃ surundhananti.
Udayajātakaṃ catutthaṃ.
459.
Pānīyajātakaṃ (5)
59.
Tena pacchā vijigucchiṃ, taṃ pāpaṃ pakataṃ mayā;
Mā puna akaraṃ pāpaṃ, tasmā pabbajito ahaṃ.
60.
Tena pacchā vijigucchiṃ, taṃ pāpaṃ pakataṃ mayā;
Mā puna akaraṃ pāpaṃ, tasmā pabbajito ahaṃ.
61.
Tesāhaṃ pucchito jānaṃ, aññathā naṃ viyākariṃ.
62.
Mā puna akaraṃ pāpaṃ, tasmā pabbajito ahaṃ.
63.
Tesāhaṃ samanuññāsiṃ, tena pacchā vijigucchiṃ.
64.
Tasmā pabbajito ahaṃ.
65.
Bahūnaṃ te anatthāya, majjapānamakappayuṃ.
66.
Taṃ pāpaṃ pakataṃ mayā, mā puna akaraṃ pāpaṃ;
Tasmā pabbajito ahaṃ.
67.
Ye ahaṃ paṭisevanto, nālabhiṃ tādisaṃ sukhaṃ.
68.
Ye kāme paṭisevanti, saggaṃ te upapajjare.
69.
Ye kāme paṭisevanti, nirayaṃ te upapajjare.
70.
Sattīva urasi khittā, kāmā dukkhatarā tato.
71.
Phālaṃva divasaṃtattaṃ, kāmā dukkhatarā tato.
72.
Tambaloha vilīnaṃva, kāmā dukkhatarā tatoti.
Pānīyajātakaṃ pañcamaṃ.
460.
Yudhañcayajātakaṃ (6)
73.
Pabbajissāmahaṃ rāja, taṃ devo anumaññatu.
74.
Yo taṃ hiṃsati vāremi, mā pabbaja yudhañcaya.
75.
Dīpañca kātumicchāmi, yaṃ jarā nābhikīrati.
76.
Negamo taṃ yāce tāta, mā pabbaja yudhañcaya.
77.
Māhaṃ kāmehi sammatto, jarāya vasamanvagū.
78.
Ciraṃ taṃ daṭṭhumicchāmi, mā pabbaja yudhañcaya.
79.
Evamāyu manussānaṃ, mā maṃ amma nivāraya.
80.
Mā me mātā tarantassa, antarāyakarā ahu.
81.
Yudhañcayo anuññāto, sabbadattena rājinā.
82.
Soyaṃ kumāro pabbajito, kāsāyavasano balī.
83.
Pahāya mātāpitaro, saṅgaṃ chetvāna maccunoti.
Yudhañcayajātakaṃ chaṭṭhaṃ.
461.
Dasarathajātakaṃ (7)
84.
Evāyaṃ bharato āha, ‘‘rājā dasaratho mato’’.
85.
Pitaraṃ kālakataṃ sutvā, na taṃ pasahate dukhaṃ.
86.
Sa kissa viññū medhāvī, attānamupatāpaye.
87.
Aḍḍhā ceva daliddā ca, sabbe maccuparāyaṇā.
88.
Evaṃ jātāna maccānaṃ, nicca maraṇato bhayaṃ.
89.
Pāto eke na dissanti, sāyaṃ diṭṭhā bahujjanā.
90.
Sammūḷho hiṃsamattānaṃ, kayirā taṃ vicakkhaṇo.
91.
Na tena petā pālenti, niratthā paridevanā.
92.
Evampi dhīro sutavā, medhāvī paṇḍito naro;
Khippamuppatitaṃ sokaṃ, vāto tūlaṃva dhaṃsaye.
93.
Saṃyogaparamātveva, sambhogā sabbapāṇinaṃ.
94.
Aññāya dhammaṃ hadayaṃ manañca, sokā mahantāpi na tāpayanti.
95.
Sesañca pālayissāmi, kiccametaṃ vijānato.
96.
Kambugīvo mahābāhu, rāmo rajjamakārayīti.
Dasarathajātakaṃ sattamaṃ.
462.
Saṃvarajātakaṃ (8)
97.
Ime kumāre pūjento, na taṃ kenaci maññatha.
98.
Ñātī taṃ samanuññiṃsu, sampassaṃ atthamattano.
99.
Kena taṃ nātivattanti, ñātisaṅghā samāgatā.
100.
Sakkaccaṃ te namassāmi, pāde vandāmi tādinaṃ.
101.
Samaṇā manusāsanti, isī dhammaguṇe ratā.
102.
Na kiñci atimaññāmi, dhamme me nirato mano.
103.
Tesaṃ nappaṭibandhāmi, niviṭṭhaṃ bhattavetanaṃ.
104.
Bārāṇasiṃ voharanti, bahumaṃsasurodakaṃ.
105.
Tesu me vihitā rakkhā, evaṃ jānāhuposatha.
106.
Medhāvī paṇḍito cāsi, athopi ñātinaṃ hito.
107.
Amittā nappasahanti, indaṃva asurādhipoti.
Saṃvarajātakaṃ aṭṭhamaṃ.
463.
Suppārakajātakaṃ (9)
108.
Suppārakaṃ taṃ pucchāma, samuddo katamo ayaṃ.
109.
Nāvāya vippanaṭṭhāya, khuramālīti vuccati.
110.
Suppārakaṃ taṃ pucchāma, samuddo katamo ayaṃ.
111.
Nāvāya vippanaṭṭhāya, aggimālīti vuccati.
112.
Suppārakaṃ taṃ pucchāma, samuddo katamo ayaṃ.
113.
Nāvāya vippanaṭṭhāya, dadhimālīti vuccati.
114.
Suppārakaṃ taṃ pucchāma, samuddo katamo ayaṃ.
115.
Nāvāya vippanaṭṭhāya, kusamālīti vuccati.
116.
Suppārakaṃ taṃ pucchāma, samuddo katamo ayaṃ.
117.
Nāvāya vippanaṭṭhāya, naḷamālīti vuccati.
118.
Yathā sobbho papātova, samuddo paṭidissati;
Suppārakaṃ taṃ pucchāma, samuddo katamo ayaṃ.
119.
Nāvāya vippanaṭṭhāya, baḷavāmukhīti vuccati.
120.
Nābhijānāmi sañcicca, ekapāṇampi hiṃsitaṃ;
Etena saccavajjena, sotthiṃ nāvā nivattatūti.
Suppārakajātakaṃ navamaṃ.
Ekādasakanipātaṃ niṭṭhitaṃ.
Tassuddānaṃ -
Atha pāni yudhañcayako ca, dasaratha saṃvara pāragatena navāti.
