2.
Ubbarivaggo
1.
Saṃsāramocakapetivatthu
Upphāsulike kisike, kā nu tvaṃ idha tiṭṭhasī’’ti.
Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gatā’’ti.
Kissa kammavipākena, petalokaṃ ito gatā’’ti.
Ye maṃ niyojeyyuṃ dadāhi dānaṃ, pasannacittā samaṇabrāhmaṇānaṃ.
Khudāya taṇhāya ca khajjamānā, pāpassa kammassa phalaṃ mamedaṃ.
Datvā ca me ādisa yaṃ hi kiñci, mocehi maṃ duggatiyā bhadante’’ti.
Bhikkhūnaṃ ālopaṃ datvā, pāṇimattañca coḷakaṃ;
Thālakassa ca pānīyaṃ, tassā dakkhiṇamādisi.
Bhojanacchādanapānīyaṃ, dakkhiṇāya idaṃ phalaṃ.
Vicittavatthābharaṇā, sāriputtaṃ upasaṅkami.
Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.
Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.
Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.
Muni kāruṇiko loke, taṃ maṃ addakkhi duggataṃ.
Thālakassa ca pānīyaṃ, mama dakkhiṇamādisi.
Bhuñjāmi kāmakāminī, anekarasabyañjanaṃ.
Yāvatā nandarājassa, vijitasmiṃ paṭicchadā.
Koseyyakambalīyāni, khomakappāsikāni ca.
Sāhaṃ taṃ paridahāmi, yaṃ yaṃ hi manaso piyaṃ.
Gambhīrā caturassā ca, pokkharañño sunimmitā.
Padumuppalasañchannā, vārikiñjakkhapūritā.
Muniṃ kāruṇikaṃ loke, bhante vanditumāgatā’’ti.
Saṃsāramocakapetivatthu paṭhamaṃ.
2.
Sāriputtattheramātupetivatthu
Upphāsulike kisike, kā nu tvaṃ idha tiṭṭhasi’’.
Upapannā pettivisayaṃ, khuppipāsasamappitā.
Vasañca ḍayhamānānaṃ, vijātānañca lohitaṃ.
Khudāparetā bhuñjāmi, itthipurisanissitaṃ.
Aleṇā anagārā ca, nīlamañcaparāyaṇā.
Appeva nāma mucceyyaṃ, pubbalohitabhojanā’’ti.
Āmantayi moggallānaṃ, anuruddhañca kappinaṃ.
Kuṭiyo annapānañca, mātu dakkhiṇamādisī.
Bhojanaṃ pānīyaṃ vatthaṃ, dakkhiṇāya idaṃ phalaṃ.
Vicittavatthābharaṇā, kolitaṃ upasaṅkami.
Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.
Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.
Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.
Upapannā pettivisayaṃ, khuppipāsasamappitā.
Vasañca ḍayhamānānaṃ, vijātānañca lohitaṃ.
Khudāparetā bhuñjāmi, itthipurisanissitaṃ.
Aleṇā anagārā ca, nīlamañcaparāyaṇā.
Muniṃ kāruṇikaṃ loke, bhante vanditumāgatā’’ti.
Sāriputtattherassa mātupetivatthu dutiyaṃ.
3.
Mattāpetivatthu
Upphāsulike kisike, kā nu tvaṃ idha tiṭṭhasī’’ti.
Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gatā’’ti.
Kissa kammavipākena, petalokaṃ ito gatā’’ti.
Tāhaṃ duruttaṃ vatvāna, petalokaṃ ito gatā’’ti.
Aññañca kho taṃ pucchāmi, kenāsi paṃsukunthitā’’ti.
Ahañca kho adhimattaṃ, samalaṅkatatarā tayā.
Tato me issā vipulā, kodho me samajāyatha.
Tassa kammavipākena, tenamhi paṃsukunthitā’’ti.
Aññañca kho taṃ pucchāmi, kena khajjasi kacchuyā’’ti.
Tvañca bhesajjamāhari, ahañca kapikacchuno.
Tassa kammavipākena, tena khajjāmi kacchuyā’’ti.
Aññañca kho taṃ pucchāmi, kenāsi naggiyā tuva’’nti.
Tvañca āmantitā āsi, sasāminī no ca kho ahaṃ.
Tassa kammavipākena, tenamhi naggiyā aha’’nti.
Aññañca kho taṃ pucchāmi, kenāsi gūthagandhinī’’ti.
Gūthakūpe adhāresiṃ, taṃ pāpaṃ pakataṃ mayā;
Tassa kammavipākena, tenamhi gūthagandhinī’’ti.
Aññañca kho taṃ pucchāmi, kenāsi duggatā tuva’’nti.
Santesu deyyadhammesu, dīpaṃ nākāsimattano;
Tassa kammavipākena, tenamhi duggatā ahaṃ.
Na hi pāpehi kammehi, sulabhā hoti suggatī’’’ti.
Passa pāpānaṃ kammānaṃ, vipāko hoti yādiso.
Te aññe paricārenti, na bhogā honti sassatā.
Appeva te dade kiñci, mā su tāva ito agā’’ti.
Kopīnametaṃ itthīnaṃ, mā maṃ bhūtapitāddasā’’ti.
Yena tvaṃ sukhitā assa, sabbakāmasamiddhinī’’ti.
Aṭṭha bhikkhū bhojayitvā, mama dakkhiṇamādisa;
Tadāhaṃ sukhitā hessaṃ, sabbakāmasamiddhinī’’ti.
Vatthehacchādayitvāna, tassā dakkhiṇamādisī.
Bhojanacchādanapānīyaṃ, dakkhiṇāya idaṃ phalaṃ.
Vicittavatthābharaṇā, sapattiṃ upasaṅkami.
Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.
Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.
Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.
Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gatā.
Cīraṃ jīvāhi bhagini, saha sabbehi ñātibhi;
Asokaṃ virajaṃ ṭhānaṃ, āvāsaṃ vasavattinaṃ.
Vineyya maccheramalaṃ samūlaṃ, aninditā saggamupehi ṭhāna’’nti.
Mattāpetivatthu tatiyaṃ.
4.
Nandāpetivatthu
Piṅgalāsi kaḷārāsi, na taṃ maññāmi mānusi’’nti.
Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gatā’’ti.
Kissa kammavipākena, petalokaṃ ito gatā’’ti.
Tāhaṃ duruttaṃ vatvāna, petalokaṃ ito gatā’’ti.
Imaṃ dussaṃ nivāsetvā, ehi nessāmi taṃ gharaṃ.
Putte ca te passissasi, suṇisāyo ca dakkhasī’’ti.
Bhikkhū ca sīlasampanne, vītarāge bahussute.
Tadāhaṃ sukhitā hessaṃ, sabbakāmasamiddhinī’’ti.
Annaṃ pānaṃ khādanīyaṃ, vatthasenāsanāni ca;
Chattaṃ gandhañca mālañca, vividhā ca upāhanā.
Tappetvā annapānena, tassā dakkhiṇamādisī.
Bhojanacchādanapānīyaṃ, dakkhiṇāya idaṃ phalaṃ.
Vicittavatthābharaṇā, sāmikaṃ upasaṅkami.
Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.
Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.
Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.
Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gatā.
Ciraṃ jīva gahapati, saha sabbehi ñātibhi;
Asokaṃ virajaṃ khemaṃ, āvāsaṃ vasavattinaṃ.
Vineyya maccheramalaṃ samūlaṃ, anindito saggamupehi ṭhāna’’nti.
Nandāpetivatthu catutthaṃ.
5.
Maṭṭhakuṇḍalīpetavatthu
Bāhā paggayha kandasi, vanamajjhe kiṃ dukkhito tuva’’nti.
Tassa cakkayugaṃ na vindāmi, tena dukkhena jahāmi jīvita’’nti.
Ācikkha me bhaddamāṇava, cakkayugaṃ paṭipādayāmi te’’ti.
Sovaṇṇamayo ratho mama, tena cakkayugena sobhatī’’ti.
Maññāmi tuvaṃ marissasi, na hi tvaṃ lacchasi candasūriye’’ti.
Peto kālakato na dissati, ko nidha kandataṃ bālyataro’’ti.
Candaṃ viya dārako rudaṃ, petaṃ kālakatābhipatthayi’’nti.
Vārinā viya osiñcaṃ, sabbaṃ nibbāpaye daraṃ.
Yo me sokaparetassa, puttasokaṃ apānudi.
Na socāmi na rodāmi, tava sutvāna māṇavā’’ti.
Ko vā tvaṃ kassa vā putto, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti.
Svāhaṃ kusalaṃ karitvā kammaṃ, tidasānaṃ sahabyataṃ gato’’ti.
Uposathakammaṃ vā tādisaṃ, kena kammena gatosi devaloka’’nti.
Buddhaṃ vigatarajaṃ vitiṇṇakaṅkhaṃ, addakkhiṃ sugataṃ anomapaññaṃ.
Tāhaṃ kusalaṃ karitvāna kammaṃ, tidasānaṃ sahabyataṃ gato’’ti.
Ahampi muditamano pasannacitto, ajjeva buddhaṃ saraṇaṃ vajāmī’’ti.
Tatheva sikkhāya padāni pañca, akhaṇḍaphullāni samādiyassu.
Amajjapo mā ca musā bhaṇāhi, sakena dārena ca hohi tuṭṭho’’ti.
Karomi tuyhaṃ vacanaṃ, tvaṃsi ācariyo mamāti.
Saṅghañca naradevassa, gacchāmi saraṇaṃ ahaṃ.
Amajjapo no ca musā bhaṇāmi; Sakena dārena ca homi tuṭṭho’’ti.
Maṭṭhakuṇḍalīpetavatthu pañcamaṃ.
6.
Kaṇhapetavatthu
Yo ca tuyhaṃ sako bhātā, hadayaṃ cakkhu ca dakkhiṇaṃ;
Tassa vātā balīyanti, sasaṃ jappati kesavā’’ti.
Taramānarūpo vuṭṭhāsi, bhātusokena aṭṭito.
Saso sasoti lapasi, kīdisaṃ sasamicchasi.
Saṅkhasilāpavāḷamayaṃ, kārayissāmi te sasaṃ.
Tepi te ānayissāmi, kīdisaṃ sasamicchasī’’ti.
Candato sasamicchāmi, taṃ me ohara kesavā’’ti.
Apatthiyaṃ patthayasi, candato sasamicchasī’’ti.
Kasmā pure mataṃ puttaṃ, ajjāpi manusocasi.
Jāto me mā mari putto, kuto labbhā alabbhiyaṃ.
Sakkā ānayituṃ kaṇha, yaṃ petamanusocasi.
Pahūtadhanadhaññāse, tepi no ajarāmarā.
Ete caññe ca jātiyā, tepi no ajarāmarā.
Ete caññe ca vijjāya, tepi no ajarāmarā.
Sarīraṃ tepi kālena, vijahanti tapassino.
Nikkhipanti imaṃ dehaṃ, puññapāpaparikkhayā’’ti.
Vārinā viya osiñcaṃ, sabbaṃ nibbāpaye daraṃ.
Yo me sokaparetassa, puttasokaṃ apānudi.
Na socāmi na rodāmi, tava sutvāna bhātika’’.
Nivattayanti sokamhā, ghaṭo jeṭṭhaṃva bhātaraṃ.
Subhāsitena anventi, ghaṭo jeṭṭhaṃva bhātaranti.
Kaṇhapetavatthu chaṭṭhaṃ.
7.
Dhanapālaseṭṭhipetavatthu
Upphāsuliko kisiko, ko nu tvamasi mārisa’’.
Pāpakammaṃ karitvāna, petalokaṃ ito gato’’.
Kissa kammavipākena, petalokaṃ ito gato’’.
Tattha seṭṭhi pure āsiṃ, dhanapāloti maṃ vidū.
Pahūtaṃ me jātarūpaṃ, muttā veḷuriyā bahū.
Pidahitvā dvāraṃ bhuñjiṃ, mā maṃ yācanakāddasuṃ.
Dadantānaṃ karontānaṃ, vārayissaṃ bahu jane.
Pokkharaññodapānāni, ārāmāni ca ropite;
Papāyo ca vināsesiṃ, dugge saṅkamanāni ca.
Upapanno pettivisayaṃ, khuppipāsasamappito.
Nābhijānāmi bhuttaṃ vā, pītaṃ vā pana pāniyaṃ.
Petā hi kira jānanti, yo saṃyamo so vināso.
Santesu deyyadhammesu, dīpaṃ nākāsimattano;
Svāhaṃ pacchānutappāmi, attakammaphalūpago.
Ekantakaṭukaṃ ghoraṃ, nirayaṃ papatissahaṃ.
Ayopākārapariyantaṃ, ayasā paṭikujjitaṃ.
Samantā yojanasataṃ, pharitvā tiṭṭhati sabbadā.
Phalaṃ pāpassa kammassa, tasmā socāmahaṃ bhusaṃ.
Mākattha pāpakaṃ kammaṃ, āvi vā yadi vā raho.
Na vo dukkhā pamutyatthi, uppaccāpi palāyataṃ.
Sāmaññā hotha brahmaññā, evaṃ saggaṃ gamissathā’’ti.
Dhanapālaseṭṭhipetavatthu sattamaṃ.
8.
Cūḷaseṭṭhipetavatthu
Ācikkha me taṃ api sakkuṇemu, sabbena vittaṃ paṭipādaye tuva’’nti.
Adātā gedhitamano āmisasmiṃ, dussīlyena yamavisayamhi patto.
Teneva ñātīsu yāmi āmisakiñcikkhahetu;
Adānasīlā na ca saddahanti,
Dānaphalaṃ hoti paramhi loke.
Tamupakkhaṭaṃ parivisayanti brāhmaṇā, ‘yāmi ahaṃ andhakavindaṃ bhottu’’’nti.
Eyyāsi khippaṃ ahamapi kassaṃ pūjaṃ;
Ācikkha me taṃ yadi atthi hetu,
Saddhāyitaṃ hetuvaco suṇomā’’ti.
Paccāgami rājagahaṃ punāparaṃ, pāturahosi purato janādhipassa.
Ācikkha me taṃ yadi atthi hetu, yena tuvaṃ cirataraṃ pīṇito siyā’’ti.
Taṃ dakkhiṇaṃ ādisa me hitāya, evaṃ ahaṃ cirataraṃ pīṇito siyā’’ti.
Ārocesi pakataṃ tathāgatassa, tassa ca petassa dakkhiṇaṃ ādisittha.
‘‘Yakkhohamasmi paramiddhipatto, na mayhamatthi samā sadisā mānusā.
Santappito satataṃ sadā bahūhi, yāmi ahaṃ sukhito manussadevā’’ti.
Cūḷaseṭṭhipetavatthu aṭṭhamaṃ niṭṭhitaṃ.
Bhāṇavāraṃ paṭhamaṃ niṭṭhitaṃ.
9.
Aṅkurapetavatthu
Ayaṃ kāmadado yakkho, imaṃ yakkhaṃ nayāmase.
Yānaṃ āropayitvāna, khippaṃ gacchāma dvāraka’’nti.
Na tassa sākhaṃ bhañjeyya, mittadubbho hi pāpako’’ti.
Khandhampi tassa chindeyya, attho ce tādiso siyā’’ti.
Na tassa pattaṃ bhindeyya, mittadubbho hi pāpako’’ti.
Samūlampi taṃ abbuhe, attho ce tādiso siyā’’ti.
Na tassa pāpaṃ manasāpi cintaye, kataññutā sappurisehi vaṇṇitā.
Na tassa pāpaṃ manasāpi cintaye, adubbhapāṇī dahate mittadubbhiṃ.
Allapāṇihato poso, na so bhadrāni passatī’’ti.
Yakkhohamasmi paramiddhipatto, dūraṅgamo vaṇṇabalūpapanno’’ti.
Nānārasā paggharanti, maññehaṃ taṃ purindada’’nti.
Petaṃ maṃ aṅkura jānāhi, roruvamhā idhāgata’’nti.
Kena te brahmacariyena, puññaṃ pāṇimhi ijjhatī’’ti.
Sukicchavutti kapaṇo, na me vijjati dātave.
Saddhassa dānapatino, katapuññassa lajjino.
Te ca maṃ tattha pucchanti, asayhassa nivesanaṃ.
Tesāhaṃ puṭṭho akkhāmi, asayhassa nivesanaṃ.
Ettha dānaṃ padīyati, asayhassa nivesane.
Tena me brahmacariyena, puññaṃ pāṇimhi ijjhatī’’ti.
Parassa dānaṃ anumodamāno, pāṇiṃ paggayha pāvadi.
Tena te brahmacariyena, puññaṃ pāṇimhi ijjhati.
So hitvā mānusaṃ dehaṃ, kiṃ nu so disataṃ gato’’ti.
Sutañca me vessavaṇassa santike, sakkassa sahabyataṃ gato asayho’’ti.
Pāṇiṃ kāmadadaṃ disvā, ko puññaṃ na karissati.
Dānaṃ paṭṭhapayissāmi, yaṃ mamassa sukhāvahaṃ.
Papañca udapānañca, dugge saṅkamanāni cā’’ti.
Akkhīni ca paggharanti, kiṃ pāpaṃ pakataṃ tayā’’ti.
Tassāhaṃ dānavissagge, dāne adhikato ahuṃ.
Ekamantaṃ apakkamma, akāsiṃ kuṇaliṃ mukhaṃ.
Akkhīni me paggharanti, taṃ pāpaṃ pakataṃ mayā’’ti.
Akkhīni ca paggharanti, yaṃ taṃ parassa dānassa;
Akāsi kuṇaliṃ mukhaṃ.
Annaṃ pānaṃ khādanīyaṃ, vatthasenāsanāni ca.
Dānaṃ paṭṭhapayissāmi, yaṃ mamassa sukhāvahaṃ.
Papañca udapānañca, dugge saṅkamanāni cā’’ti.
Dānaṃ paṭṭhapayi aṅkuro, yaṃtumassa sukhāvahaṃ.
Papañca udapānañca, vippasannena cetasā.
Kassa santāni yoggāni, ito yojentu vāhanaṃ.
Itissu tattha ghosenti, kappakā sūdamāgadhā;
Sadā sāyañca pāto ca, aṅkurassa nivesane.
Dukkhaṃ supāmi sindhaka, yaṃ na passāmi yācake.
Dukkhaṃ sindhaka supāmi, appake su vanibbake’’ti.
Kissa sabbassa lokassa, varamāno varaṃ vare’’ti.
Kāluṭṭhitassa me sato, suriyuggamanaṃ pati;
Dibbā bhakkhā pātubhaveyyuṃ, sīlavanto ca yācakā.
Dadaṃ cittaṃ pasādeyyaṃ, etaṃ sakkaṃ varaṃ vare’’ti.
Tasmā hi dānā dhanameva seyyo, atippadānena kulā na honti.
Tasmā hi dānā dhanameva seyyo, samena vatteyya sa dhīradhammo’’ti.
Meghova ninnāni paripūrayanto, santappaye sabbavanibbakānaṃ.
Datvā attamano hoti, taṃ gharaṃ vasato sukhaṃ.
Datvā attamano hoti, esā yaññassa sampadā.
Datvā attamano hoti, esā yaññassa sampadā’’ti.
Bhojanaṃ dīyate niccaṃ, puññapekkhassa jantuno.
Aṅkuraṃ upajīvanti, dāne yaññassa vāvaṭā.
Aṅkurassa mahādāne, kaṭṭhaṃ phālenti māṇavā.
Aṅkurassa mahādāne, vidhā piṇḍenti nāriyo.
Aṅkurassa mahādāne, dabbigāhā upaṭṭhitā.
Sakkaccañca sahatthā ca, cittīkatvā punappunaṃ.
Mahādānaṃ pavattesi, aṅkuro dīghamantaraṃ.
So hitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsūpago ahu.
So hitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsūpago ahu.
Rūpe sadde rase gandhe, phoṭṭhabbe ca manorame.
Ādhipaccena aṅkuraṃ, indako atirocati.
Pāricchattakamūlamhi, vihāsi purisuttamo.
Payirupāsanti sambuddhaṃ, vasantaṃ nagamuddhani.
Sabbe deve atikkamma, sambuddhova virocati.
Avidūreva buddhassa, indako atirocati.
Dakkhiṇeyyaṃ sambhāvento, idaṃ vacanamabravi.
Atidūre nisinnosi, āgaccha mama santike’’ti.
‘‘Kiṃ mayhaṃ tena dānena, dakkhiṇeyyena suññataṃ.
Atirocati amhehi, cando tāragaṇe yathā’’ti.
Na vipulaphalaṃ hoti, napi toseti kassakaṃ.
Na vipulaphalaṃ hoti, napi toseti dāyakaṃ.
Sammā dhāraṃ pavecchante, phalaṃ toseti kassakaṃ.
Appakampi kataṃ kāraṃ, puññaṃ hoti mahapphala’’nti.
Viceyya dānaṃ datvāna, saggaṃ gacchanti dāyakā.
Etesu dinnāni mahapphalāni, bījāni vuttāni yathā sukhetteti.
Aṅkurapetavatthu navamaṃ.
10.
Uttaramātupetivatthu
Taṃ petī upasaṅkamma, dubbaṇṇā bhīrudassanā.
Kesehi sā paṭicchannā, samaṇaṃ etadabravi.
Nābhijānāmi bhuttaṃ vā, pītaṃ vā pana pāniyaṃ;
Dehi tvaṃ pāniyaṃ bhante, tasitā pāniyāya me’’ti.
Piva etto gahetvāna, kiṃ maṃ yācasi pāniya’’nti.
Lohitaṃ me parivattati, tasmā yācāmi pāniya’’nti.
Kissa kammavipākena, gaṅgā te hoti lohita’’nti.
So ca mayhaṃ akāmāya, samaṇānaṃ pavecchati.
Tamahaṃ paribhāsāmi, maccherena upaddutā.
Cīvaraṃ piṇḍapātañca, paccayaṃ sayanāsanaṃ.
Tassa kammassa vipākena, gaṅgā me hoti lohita’’nti.
Uttaramātupetivatthu dasamaṃ.
11.
Suttapetavatthu
Tassa vipāko vipulaphalūpalabbhati, bahukā ca me uppajjare vatthakoṭiyo.
Sāhaṃ bhuñjāmi ca pārupāmi ca, pahūtavittā na ca tāva khīyati.
Sāhaṃ gantvā punadeva mānusaṃ, kāhāmi puññāni nayayyaputta ma’’nti.
Jiṇṇā ca vuḍḍhā ca tahiṃ bhavissasi;
Sabbeva te kālakatā ca ñātakā,
Kiṃ tattha gantvāna ito karissasī’’ti.
Sāhaṃ gantvāna punadeva mānusaṃ, kāhāmi puññāni nayayyaputta ma’’nti.
‘‘Vajjesi aññampi janaṃ idhāgataṃ, ‘karotha puññāni sukhūpalabbhati’’.
Kammañca katvā sukhavedanīyaṃ, devā manussā ca sukhe ṭhitā pajā’’ti.
Suttapetavatthu ekādasamaṃ.
12.
Kaṇṇamuṇḍapetivatthu
Tattha sogandhiyā vaggū, sucigandhā manoramā.
Nānāpadumasañchannā, puṇḍarīkasamotatā.
Haṃsakoñcābhirudā ca, cakkavakkābhikūjitā.
Nānāphaladharā rukkhā, nānāpupphadharā vanā.
Pāsādā bahukā tuyhaṃ, sovaṇṇarūpiyāmayā;
Daddallamānā ābhenti, samantā caturo disā.
Tā kambukāyūradharā, kañcanāveḷabhūsitā.
Kadalimigasañchannā, sajjā gonakasanthatā.
Sampattāyaḍḍharattāya, tato uṭṭhāya gacchasi.
Tassā tīre tuvaṃ ṭhāsi, harite saddale subhe.
Yadā ca khāyitā āsi, aṭṭhisaṅkhalikā katā;
Ogāhasi pokkharaṇiṃ, hoti kāyo yathā pure.
Vatthena pārupitvāna, āyāsi mama santikaṃ.
Kissa kammavipākena, kaṇṇamuṇḍo sunakho tavaaṅgamaṅgāni khādatī’’ti.
Tassāhaṃ bhariyā āsiṃ, dussīlā aticārinī.
‘Netaṃ channaṃ patirūpaṃ, yaṃ tvaṃ aticarāsi maṃ’.
‘Nāhaṃ taṃ aticarāmi, kāyena uda cetasā.
Kaṇṇamuṇḍo yaṃ sunakho, aṅgamaṅgāni khādatu’.
Satteva vassasatāni, anubhūtaṃ yato hi me;
Kaṇṇamuṇḍo ca sunakho, aṅgamaṅgāni khādati.
Sumuttāhaṃ kaṇṇamuṇḍassa, asokā akutobhayā.
Bhuñja amānuse kāme, rama deva mayā sahā’’ti.
Tāhaṃ subhage yācāmi, khippaṃ paṭinayāhi ma’’nti.
Kaṇṇamuṇḍapetivatthu dvādasamaṃ.
13.
Ubbaripetavatthu
Ahorattānamaccayā, rājā kālamakrubbatha.
Brahmadattaṃ apassantī, brahmadattāti kandati.
So ca tattha apucchittha, ye tattha susamāgatā.
Kassāyaṃ kandati bhariyā, ito dūragataṃ patiṃ;
Brahmadattaṃ apassantī, ‘brahmadattā’ti kandati’’.
‘‘Brahmadattassa bhadante, brahmadattassa mārisa.
Tassāyaṃ kandati bhariyā, ito dūragataṃ patiṃ;
Brahmadattaṃ apassantī, ‘brahmadattā’ti kandati’’.
Imasmiṃ āḷāhane daḍḍhā, tesaṃ kamanusocasī’’ti.
Taṃ bhante anusocāmi, bhattāraṃ sabbakāmada’’nti.
Sabbevacūḷanīputtā, pañcālānaṃ rathesabhā.
Kasmā purimake hitvā, pacchimaṃ anusocasī’’ti.
Yassā me itthibhūtāya, saṃsāre bahubhāsasī’’ti.
Evametaṃ atītānaṃ, pariyanto na dissatī’’ti.
Vārinā viya osiñcaṃ, sabbaṃ nibbāpaye daraṃ.
Yo me sokaparetāya, patisokaṃ apānudi.
Na socāmi na rodāmi, tava sutvā mahāmunī’’ti.
Pattacīvaramādāya, pabbaji anagāriyaṃ.
Mettācittaṃ abhāvesi, brahmalokūpapattiyā.
Uruvelā nāma so gāmo, yattha kālamakrubbatha.
Itthicittaṃ virājetvā, brahmalokūpagā ahūti.
Ubbaripetavatthu terasamaṃ.
Ubbarivaggo dutiyo niṭṭhito.
Tassuddānaṃ -
Dve seṭṭhī tunnavāyo ca, uttara suttakaṇṇa ubbarīti.