2.
Dutiyapaṇṇāsakaṃ
1.
Khemavaggo
1.
Khemasuttaṃ
52.
‘‘‘Khemaṃ khema’nti, āvuso, vuccati.
Kittāvatā nu kho, āvuso, khemaṃ vuttaṃ bhagavatā’’ti?
‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi...pe... paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, khemaṃ vuttaṃ bhagavatā pariyāyena...pe...
‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Ettāvatāpi kho, āvuso, khemaṃ vuttaṃ bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Paṭhamaṃ.
2.
Khemappattasuttaṃ
53. Khemappatto khemappattoti, āvuso, vuccati...pe... Dutiyaṃ.
3.
Amatasuttaṃ
54. Amataṃ amatanti, āvuso, vuccati...pe... Tatiyaṃ.
4.
Amatappattasuttaṃ
55. Amatappatto amatappattoti, āvuso, vuccati...pe... Catutthaṃ.
5.
Abhayasuttaṃ
56. Abhayaṃ abhayanti, āvuso, vuccati...pe... Pañcamaṃ.
6.
Abhayappattasuttaṃ
57. Abhayappatto abhayappattoti, āvuso, vuccati...pe... Chaṭṭhaṃ.
7.
Passaddhisuttaṃ
58. Passaddhi passaddhīti, āvuso, vuccati...pe... Sattamaṃ.
8.
Anupubbapassaddhisuttaṃ
59. Anupubbapassaddhi anupubbapassaddhīti, āvuso, vuccati...pe... Aṭṭhamaṃ.
9.
Nirodhasuttaṃ
60. Nirodho nirodhoti, āvuso, vuccati...pe... Navamaṃ.
10.
Anupubbanirodhasuttaṃ
61. ‘‘‘Anupubbanirodho anupubbanirodho’ti, āvuso, vuccati. Kittāvatā nu kho, āvuso, anupubbanirodho vutto bhagavatā’’ti?
‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi...pe... paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, anupubbanirodho vutto bhagavatā pariyāyena...pe...
‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Ettāvatāpi kho, āvuso, anupubbanirodho vutto bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Dasamaṃ.
11.
Abhabbasuttaṃ
62. ‘‘Nava, bhikkhave, dhamme appahāya abhabbo arahattaṃ sacchikātuṃ. Katame nava? Rāgaṃ, dosaṃ, mohaṃ, kodhaṃ, upanāhaṃ, makkhaṃ, paḷāsaṃ, issaṃ, macchariyaṃ - ime kho, bhikkhave, nava dhamme appahāya abhabbo arahattaṃ sacchikātuṃ.
‘‘Nava, bhikkhave, dhamme pahāya bhabbo arahattaṃ sacchikātuṃ. Katame nava? Rāgaṃ, dosaṃ, mohaṃ, kodhaṃ, upanāhaṃ, makkhaṃ, paḷāsaṃ, issaṃ, macchariyaṃ - ime kho, bhikkhave, nava dhamme pahāya bhabbo arahattaṃ sacchikātu’’nti. Ekādasamaṃ.
Khemavaggo paṭhamo.
Tassuddānaṃ -
Nirodho anupubbo ca, dhammaṃ pahāya bhabbena cāti.
2.
Satipaṭṭhānavaggo
1.
Sikkhādubbalyasuttaṃ
63. ‘‘Pañcimāni, bhikkhave, sikkhādubbalyāni. Katamāni pañca? Pāṇātipāto, adinnādānaṃ, kāmesumicchācāro, musāvādo, surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ - imāni kho, bhikkhave, pañca sikkhādubbalyāni.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ sikkhādubbalyānaṃ pahānāya cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu kāye kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ; vedanāsu...pe... citte...pe... dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ sikkhādubbalyānaṃ pahānāya ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Paṭhamaṃ.
2.
Nīvaraṇasuttaṃ
64. ‘‘Pañcimāni, bhikkhave, nīvaraṇāni. Katamāni pañca? Kāmacchandanīvaraṇaṃ, byāpādanīvaraṇaṃ, thinamiddhanīvaraṇaṃ, uddhaccakukkuccanīvaraṇaṃ, vicikicchānīvaraṇaṃ - imāni kho, bhikkhave, pañca nīvaraṇāni.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ nīvaraṇānaṃ pahānāya cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu kāye kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ; vedanāsu...pe... citte...pe... dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ nīvaraṇānaṃ pahānāya ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Dutiyaṃ.
3.
Kāmaguṇasuttaṃ
65. ‘‘Pañcime, bhikkhave, kāmaguṇā. Katame pañca? Cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṃhitā rajanīyā, sotaviññeyyā saddā...pe... ghānaviññeyyā gandhā... jivhāviññeyyā rasā... kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṃhitā rajanīyā. Ime kho, bhikkhave, pañca kāmaguṇā.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ kāmaguṇānaṃ pahānāya...pe... ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Tatiyaṃ.
4.
Upādānakkhandhasuttaṃ
66. ‘‘Pañcime, bhikkhave, upādānakkhandhā. Katame pañca? Rūpupādānakkhandho, vedanupādānakkhandho, saññupādānakkhandho, saṅkhārupādānakkhandho, viññāṇupādānakkhandho - ime kho, bhikkhave, pañcupādānakkhandhā.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ upādānakkhandhānaṃ pahānāya...pe... ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Catutthaṃ.
5.
Orambhāgiyasuttaṃ
67. ‘‘Pañcimāni, bhikkhave, orambhāgiyāni saṃyojanāni. Katamāni pañca? Sakkāyadiṭṭhi, vicikicchā, sīlabbataparāmāso, kāmacchando, byāpādo - imāni kho, bhikkhave, pañcorambhāgiyāni saṃyojanāni.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ orambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ pahānāya...pe... ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Pañcamaṃ.
6.
Gatisuttaṃ
68. ‘‘Pañcimā, bhikkhave, gatiyo. Katamā pañca? Nirayo, tiracchānayoni, pettivisayo, manussā, devā - imā kho, bhikkhave, pañca gatiyo.
‘‘Imāsaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ gatīnaṃ pahānāya...pe... ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Chaṭṭhaṃ.
7.
Macchariyasuttaṃ
69. ‘‘Pañcimāni, bhikkhave, macchariyāni. Katamāni pañca? Āvāsamacchariyaṃ, kulamacchariyaṃ, lābhamacchariyaṃ, vaṇṇamacchariyaṃ, dhammamacchariyaṃ - imāni kho, bhikkhave, pañca macchariyāni.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ macchariyānaṃ pahānāya...pe... ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Sattamaṃ.
8.
Uddhambhāgiyasuttaṃ
70. ‘‘Pañcimāni, bhikkhave, uddhambhāgiyāni saṃyojanāni. Katamāni pañca? Rūparāgo, arūparāgo, māno, uddhaccaṃ, avijjā - imāni kho, bhikkhave, pañcuddhambhāgiyāni saṃyojanāni.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ uddhambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ pahānāya...pe... ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Aṭṭhamaṃ.
9.
Cetokhilasuttaṃ
71. ‘‘Pañcime, bhikkhave, cetokhilā. Katame pañca? Idha bhikkhave, bhikkhu satthari kaṅkhati vicikicchati nādhimuccati na sampasīdati. Yo so, bhikkhave, bhikkhu satthari kaṅkhati vicikicchati nādhimuccati na sampasīdati, tassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya. Yassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya, ayaṃ paṭhamo cetokhilo.
‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu dhamme kaṅkhati...pe... saṅghe kaṅkhati... sikkhāya kaṅkhati... sabrahmacārīsu kupito hoti anattamano āhatacitto khilajāto. Yo so, bhikkhave, bhikkhu sabrahmacārīsu kupito hoti anattamano āhatacitto khilajāto, tassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya. Yassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya, ayaṃ pañcamo cetokhilo.
‘‘Imesaṃ, kho, bhikkhave, pañcannaṃ cetokhilānaṃ pahānāya...pe... ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Navamaṃ.
10.
Cetasovinibandhasuttaṃ
72. ‘‘Pañcime, bhikkhave, cetasovinibandhā. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhu kāmesu avītarāgo hoti avigatacchando avigatapemo avigatapipāso avigatapariḷāho avigatataṇho. Yo so, bhikkhave, bhikkhu kāmesu avītarāgo hoti avigatacchando avigatapemo avigatapipāso avigatapariḷāho avigatataṇho, tassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya. Yassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya, ayaṃ paṭhamo cetasovinibandho.
‘‘Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu kāye avītarāgo hoti...pe... rūpe avītarāgo hoti... yāvadatthaṃ udarāvadehakaṃ bhuñjitvā seyyasukhaṃ passasukhaṃ middhasukhaṃ anuyutto viharati... aññataraṃ devanikāyaṃ paṇidhāya brahmacariyaṃ carati - ‘imināhaṃ sīlena vā vatena vā tapena vā brahmacariyena vā devo vā bhavissāmi devaññataro vā’ti. Yo so, bhikkhave, bhikkhu aññataraṃ devanikāyaṃ paṇidhāya brahmacariyaṃ carati - ‘imināhaṃ sīlena vā vatena vā tapena vā brahmacariyena vā devo vā bhavissāmi devaññataro vā’ti, tassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya. Yassa cittaṃ na namati ātappāya anuyogāya sātaccāya padhānāya, ayaṃ pañcamo cetasovinibandho. Ime kho, bhikkhave, pañca cetasovinibandhā.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ cetasovinibandhānaṃ pahānāya cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu kāye kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ; vedanāsu...pe... citte...pe... dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ cetasovinibandhānaṃ pahānāya ime cattāro satipaṭṭhānā bhāvetabbā’’ti. Dasamaṃ.
Satipaṭṭhānavaggo dutiyo.
Tassuddānaṃ -
Maccheraṃ uddhambhāgiyā aṭṭhamaṃ, cetokhilā vinibandhāti.
3.
Sammappadhānavaggo
1.
Sikkhasuttaṃ
73. ‘‘Pañcimāni, bhikkhave, sikkhādubbalyāni. Katamāni pañca? Pāṇātipāto...pe... surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ - imāni kho, bhikkhave, pañca sikkhādubbalyāni.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ sikkhādubbalyānaṃ pahānāya cattāro sammappadhānā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati; uppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati; anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati; uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ sikkhādubbalyānaṃ pahānāya ime cattāro sammappadhānā bhāvetabbā’’ti. Paṭhamaṃ.
74-81.
10.
Cetasovinibandhasuttaṃ
82. ‘‘Pañcime, bhikkhave, cetasovinibandhā. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhu kāmesu avītarāgo hoti...pe... ime kho, bhikkhave, pañca cetasovinibandhā.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ cetasovinibandhānaṃ pahānāya cattāro sammappadhānā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati; uppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya... anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya... uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ cetasovinibandhānaṃ pahānāya ime cattāro sammappadhānā bhāvetabbā’’ti. Dasamaṃ.
Sammappadhānavaggo tatiyo.
4.
Iddhipādavaggo
1.
Sikkhasuttaṃ
83. ‘‘Pañcimāni, bhikkhave, sikkhādubbalyāni. Katamāni pañca? Pāṇātipāto...pe... surāmerayamajjapamādaṭṭhānaṃ - imāni kho, bhikkhave, pañca sikkhādubbalyāni.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ sikkhādubbalyānaṃ pahānāya cattāro iddhipādā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti, vīriyasamādhi... cittasamādhi... vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ sikkhādubbalyānaṃ pahānāya ime cattāro iddhipādā bhāvetabbā’’ti. Paṭhamaṃ.
84-91.
10.
Cetasovinibandhasuttaṃ
92. ‘‘Pañcime, bhikkhave, cetasovinibandhā. Katame pañca? Idha, bhikkhave, bhikkhu kāmesu avītarāgo hoti...pe... ime kho, bhikkhave, pañca cetasovinibandhā.
‘‘Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ cetasovinibandhānaṃ pahānāya ime cattāro iddhipādā bhāvetabbā. Katame cattāro? Idha, bhikkhave, bhikkhu chandasamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti, vīriyasamādhi... cittasamādhi... vīmaṃsāsamādhipadhānasaṅkhārasamannāgataṃ iddhipādaṃ bhāveti. Imesaṃ kho, bhikkhave, pañcannaṃ cetasovinibandhānaṃ pahānāya ime cattāro iddhipādā bhāvetabbā’’ti. Dasamaṃ.
Iddhipādavaggo catuttho.
Cattāro iddhipādā ca, tatheva sampayojayeti.
5.
Rāgapeyyālaṃ
93. ‘‘Rāgassa, bhikkhave, abhiññāya nava dhammā bhāvetabbā. Katame nava? Asubhasaññā, maraṇasaññā, āhāre paṭikūlasaññā, sabbaloke anabhiratasaññā, aniccasaññā, anicce dukkhasaññā, dukkhe anattasaññā, pahānasaññā, virāgasaññā - rāgassa, bhikkhave abhiññāya ime nava dhammā bhāvetabbā’’ti.
94. ‘‘Rāgassa, bhikkhave, abhiññāya nava dhammā bhāvetabbā. Katame nava? Paṭhamaṃ jhānaṃ, dutiyaṃ jhānaṃ, tatiyaṃ jhānaṃ, catutthaṃ jhānaṃ, ākāsānañcāyatanaṃ, viññāṇañcāyatanaṃ, ākiñcaññāyatanaṃ, nevasaññānāsaññāyatanaṃ, saññāvedayitanirodho - rāgassa, bhikkhave, abhiññāya ime nava dhammā bhāvetabbā’’ti.
95-112. ‘‘Rāgassa, bhikkhave, pariññāya...pe... parikkhayāya...pe... pahānāya...pe... khayāya...pe... vayāya...pe... virāgāya...pe... nirodhāya...pe... cāgāya...pe... paṭinissaggāya...pe... ime nava dhammā bhāvetabbā’’.
113-432. ‘‘Dosassa...pe... mohassa... kodhassa... upanāhassa... makkhassa... paḷāsassa... issāya... macchariyassa... māyāya... sāṭheyyassa... thambhassa... sārambhassa... mānassa... atimānassa... madassa... pamādassa abhiññāya...pe... pariññāya... parikkhayāya... pahānāya... khayāya... vayāya... virāgāya... nirodhāya... cāgāya... paṭinissaggāya...pe... ime nava dhammā bhāvetabbā’’ti.
Rāgapeyyālaṃ niṭṭhitaṃ.
Navakanipātapāḷi niṭṭhitā.