10.
Yakkhasaṃyuttaṃ
1.
Indakasuttaṃ
235.
Evaṃ me sutaṃ -
ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati indakūṭe pabbate, indakassa yakkhassa bhavane.
Atha kho indako yakkho yena bhagavā tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Kutassa aṭṭhīyakapiṇḍameti, kathaṃ nvayaṃ sajjati gabbharasmi’’nti.
Abbudā jāyate pesi, pesi nibbattatī ghano;
Ghanā pasākhā jāyanti, kesā lomā nakhāpi ca.
Tena so tattha yāpeti, mātukucchigato naro’’ti.
2.
Sakkanāmasuttaṃ
236.
Ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati gijjhakūṭe pabbate.
Atha kho sakkanāmako yakkho yena bhagavā tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Samaṇassa na taṃ sādhu, yadaññamanusāsasī’’ti.
Na taṃ arahati sappañño, manasā anukampituṃ.
Na tena hoti saṃyutto, yānukampā anuddayā’’ti.
3.
Sūcilomasuttaṃ
237.
Ekaṃ samayaṃ bhagavā gayāyaṃ viharati ṭaṅkitamañce sūcilomassa yakkhassa bhavane.
Tena kho pana samayena kharo ca yakkho sūcilomo ca yakkho bhagavato avidūre atikkamanti.
Atha kho kharo yakkho sūcilomaṃ yakkhaṃ etadavoca -
‘‘eso samaṇo’’ti!
‘‘Neso samaṇo, samaṇako eso’’.
‘‘Yāva jānāmi yadi vā so samaṇo yadi vā pana so samaṇako’’ti.
Atha kho sūcilomo yakkho yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavato kāyaṃ upanāmesi. Atha kho bhagavā kāyaṃ apanāmesi. Atha kho sūcilomo yakkho bhagavantaṃ etadavoca - ‘‘bhāyasi maṃ samaṇā’’ti? ‘‘Na khvāhaṃ taṃ, āvuso, bhāyāmi; api ca te samphasso pāpako’’ti. ‘‘Pañhaṃ taṃ, samaṇa pucchissāmi. Sace me na byākarissasi, cittaṃ vā te khipissāmi, hadayaṃ vā te phālessāmi, pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipissāmī’’ti. ‘‘Na khvāhaṃ taṃ, āvuso, passāmi sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya, yo me cittaṃ vā khipeyya hadayaṃ vā phāleyya pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipeyya; api ca tvaṃ, āvuso, puccha yadā kaṅkhasī’’ti. Atha kho sūcilomo yakkho bhagavantaṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Aratī ratī lomahaṃso kutojā;
Kuto samuṭṭhāya manovitakkā,
Kumārakā dhaṅkamivossajantī’’ti.
Aratī ratī lomahaṃso itojā;
Ito samuṭṭhāya manovitakkā,
Kumārakā dhaṅkamivossajanti.
Puthū visattā kāmesu, māluvāva vitatā vane.
Te naṃ vinodenti suṇohi yakkha;
Te duttaraṃ oghamimaṃ taranti,
Atiṇṇapubbaṃ apunabbhavāyā’’ti.
4.
Maṇibhaddasuttaṃ
238.
Ekaṃ samayaṃ bhagavā magadhesu viharati maṇimālike cetiye maṇibhaddassa yakkhassa bhavane.
Atha kho maṇibhaddo yakkho yena bhagavā tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā bhagavato santike imaṃ gāthaṃ abhāsi -
Satīmato suve seyyo, verā ca parimuccatī’’ti.
Satīmato suve seyyo, verā na parimuccati.
Mettaṃ so sabbabhūtesu, veraṃ tassa na kenacī’’ti.
5.
Sānusuttaṃ
239.
Ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Tena kho pana samayena aññatarissā upāsikāya sānu nāma putto yakkhena gahito hoti.
Atha kho sā upāsikā paridevamānā tāyaṃ velāyaṃ imā gāthāyo abhāsi -
Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.
Na tehi yakkhā kīḷanti, iti me arahataṃ sutaṃ;
Sā dāni ajja passāmi, yakkhā kīḷanti sānunā’’ti.
Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ;
Uposathaṃ upavasanti, brahmacariyaṃ caranti ye.
Sānuṃ pabuddhaṃ vajjāsi, yakkhānaṃ vacanaṃ idaṃ;
Mākāsi pāpakaṃ kammaṃ, āvi vā yadi vā raho.
Na te dukkhā pamutyatthi, uppaccāpi palāyato’’ti.
Jīvantaṃ amma passantī, kasmā maṃ amma rodasī’’ti.
Yo ca kāme cajitvāna, punarāgacchate idha;
Taṃ vāpi putta rodanti, puna jīvaṃ mato hi so.
Narakā ubbhato tāta, narakaṃ patitumicchasi.
Ādittā nīhataṃ bhaṇḍaṃ, puna ḍayhitumicchasī’’ti.
6.
Piyaṅkarasuttaṃ
240.
Ekaṃ samayaṃ āyasmā anuruddho sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Tena kho pana samayena āyasmā anuruddho rattiyā paccūsasamayaṃ paccuṭṭhāya dhammapadāni bhāsati.
Atha kho piyaṅkaramātā yakkhinī puttakaṃ evaṃ tosesi -
Api ca dhammapadaṃ vijāniya, paṭipajjema hitāya no siyā.
Sikkhema susīlyamattano, api muccema pisācayoniyā’’ti.
7.
Punabbasusuttaṃ
241.
Ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Tena kho pana samayena bhagavā bhikkhū nibbānapaṭisaṃyuttāya dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṃseti.
Te ca bhikkhū aṭṭhiṃ katvā manasi katvā sabbacetasā samannāharitvā ohitasotā dhammaṃ suṇanti.
Atha kho punabbasumātā yakkhinī puttake evaṃ tosesi -
Yāvāhaṃ buddhaseṭṭhassa, dhammaṃ sossāmi satthuno.
Ativelā ca me hoti, asmiṃ dhamme piyāyanā.
Tato piyatarā mayhaṃ, assa dhammassa magganā.
Yathā saddhammassavanaṃ, dukkhā moceti pāṇinaṃ.
Jarāmaraṇamokkhāya, yaṃ dhammaṃ abhisambudhaṃ;
Taṃ dhammaṃ sotumicchāmi, tuṇhī hohi punabbasū’’ti.
Dhammameva nisāmehi, saddhammassavanaṃ sukhaṃ;
Saddhammassa anaññāya, ammā dukkhaṃ carāmase.
Buddho antimasārīro, dhammaṃ deseti cakkhumā’’ti.
Putto me buddhaseṭṭhassa, dhammaṃ suddhaṃ piyāyati.
Diṭṭhāni ariyasaccāni, uttarāpi suṇātu me’’ti.
8.
Sudattasuttaṃ
242.
Ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati sītavane.
Tena kho pana samayena anāthapiṇḍiko gahapati rājagahaṃ anuppatto hoti kenacideva karaṇīyena.
Assosi kho anāthapiṇḍiko gahapati -
‘‘buddho kira loke uppanno’’ti.
Tāvadeva ca pana bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamitukāmo hoti.
Athassa anāthapiṇḍikassa gahapatissa etadahosi -
‘‘akālo kho ajja bhagavantaṃ dassanāya upasaṅkamituṃ.
Sve dānāhaṃ kālena bhagavantaṃ dassanāya gamissāmī’’ti buddhagatāya satiyā nipajji.
Rattiyā sudaṃ tikkhattuṃ vuṭṭhāsi pabhātanti maññamāno.
Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati yena sivathikadvāraṃ tenupasaṅkami.
Amanussā dvāraṃ vivariṃsu.
Atha kho anāthapiṇḍikassa gahapatissa nagaramhā nikkhamantassa āloko antaradhāyi, andhakāro pāturahosi, bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃso udapādi, tatova puna nivattitukāmo ahosi.
Atha kho sivako yakkho antarahito saddamanussāvesi -
Sataṃ kaññāsahassāni, āmukkamaṇikuṇḍalā;
Ekassa padavītihārassa, kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ.
Abhikkamanaṃ te seyyo, no paṭikkamana’’nti.
Atha kho anāthapiṇḍikassa gahapatissa andhakāro antaradhāyi, āloko pāturahosi, yaṃ ahosi bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃso, so paṭippassambhi. Dutiyampi kho anāthapiṇḍikassa gahapatissa āloko antaradhāyi, andhakāro pāturahosi, bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃso udapādi, tatova puna nivattitukāmo ahosi. Dutiyampi kho sivako yakkho antarahito saddamanussāvesi -
Kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ.
Abhikkamanaṃ te seyyo, no paṭikkamana’’nti.
Atha kho anāthapiṇḍikassa gahapatissa andhakāro antaradhāyi, āloko pāturahosi, yaṃ ahosi bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃso, so paṭippassambhi. Tatiyampi kho anāthapiṇḍikassa gahapatissa āloko antaradhāyi, andhakāro pāturahosi, bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃso udapādi, tatova puna nivattitukāmo ahosi. Tatiyampi kho sivako yakkho antarahito saddamanussāvesi -
Kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ.
Abhikkamanaṃ te seyyo, no paṭikkamana’’nti.
Atha kho anāthapiṇḍikassa gahapatissa andhakāro antaradhāyi, āloko pāturahosi, yaṃ ahosi bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃso, so paṭippassambhi. Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati yena sītavanaṃ yena bhagavā tenupasaṅkami.
Tena kho pana samayena bhagavā rattiyā paccūsasamayaṃ paccuṭṭhāya abbhokāse caṅkamati. Addasā kho bhagavā anāthapiṇḍikaṃ gahapatiṃ dūratova āgacchantaṃ. Disvāna caṅkamā orohitvā paññatte āsane nisīdi. Nisajja kho bhagavā anāthapiṇḍikaṃ gahapatiṃ etadavoca - ‘‘ehi sudattā’’ti. Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati, nāmena maṃ bhagavā ālapatīti, haṭṭho udaggo tattheva bhagavato pādesu sirasā nipatitvā bhagavantaṃ etadavoca - ‘‘kacci, bhante, bhagavā sukhamasayitthā’’ti?
Yo na limpati kāmesu, sītibhūto nirūpadhi.
Upasanto sukhaṃ seti, santiṃ pappuyya cetasā’’ti.
9.
Paṭhamasukkāsuttaṃ
243.
Ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.
Tena kho pana samayena sukkā bhikkhunī mahatiyā parisāya parivutā dhammaṃ deseti.
Atha kho sukkāya bhikkhuniyā abhippasanno yakkho rājagahe rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā tāyaṃ velāyaṃ imā gāthāyo abhāsi -
Ye sukkaṃ na payirupāsanti, desentiṃ amataṃ padaṃ.
Pivanti maññe sappaññā, valāhakamiva panthagū’’ti.
10.
Dutiyasukkāsuttaṃ
244.
Ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.
Tena kho pana samayena aññataro upāsako sukkāya bhikkhuniyā bhojanaṃ adāsi.
Atha kho sukkāya bhikkhuniyā abhippasanno yakkho rājagahe rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ gāthaṃ abhāsi -
Yo sukkāya adāsi bhojanaṃ, sabbaganthehi vippamuttiyā’’ti.
11.
Cīrāsuttaṃ
245.
Evaṃ me sutaṃ -
ekaṃ samayaṃ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.
Tena kho pana samayena aññataro upāsako cīrāya bhikkhuniyā cīvaraṃ adāsi.
Atha kho cīrāya bhikkhuniyā abhippasanno yakkho rājagahe rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ gāthaṃ abhāsi -
Yo cīrāya adāsi cīvaraṃ, sabbayogehi vippamuttiyā’’ti.
12.
Āḷavakasuttaṃ
246.
Evaṃ me sutaṃ -
ekaṃ samayaṃ bhagavā āḷaviyaṃ viharati āḷavakassa yakkhassa bhavane.
Atha kho āḷavako yakkho yena bhagavā tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ etadavoca -
‘‘nikkhama, samaṇā’’ti.
‘‘Sādhāvuso’’ti bhagavā nikkhami.
‘‘Pavisa, samaṇā’’ti.
‘‘Sādhāvuso’’ti bhagavā pāvisi.
Dutiyampi kho āḷavako yakkho bhagavantaṃ etadavoca -
‘‘nikkhama, samaṇā’’ti.
‘‘Sādhāvuso’’ti bhagavā nikkhami.
‘‘Pavisa, samaṇā’’ti.
‘‘Sādhāvuso’’ti bhagavā pāvisi.
Tatiyampi kho āḷavako yakkho bhagavantaṃ etadavoca -
‘‘nikkhama, samaṇā’’ti.
‘‘Sādhāvuso’’ti bhagavā nikkhami.
‘‘Pavisa, samaṇā’’ti.
‘‘Sādhāvuso’’ti bhagavā pāvisi.
Catutthampi kho āḷavako yakkho bhagavantaṃ etadavoca -
‘‘nikkhama, samaṇā’’ti.
‘‘Na khvāhaṃ taṃ, āvuso, nikkhamissāmi.
Yaṃ te karaṇīyaṃ taṃ karohī’’ti.
‘‘Pañhaṃ taṃ, samaṇa, pucchissāmi.
Sace me na byākarissasi, cittaṃ vā te khipissāmi, hadayaṃ vā te phālessāmi, pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipissāmī’’ti.
‘‘Na khvāhaṃ taṃ, āvuso, passāmi sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya, ye me cittaṃ vā khipeyya hadayaṃ vā phāleyya, pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipeyya.
Api ca tvaṃ, āvuso, puccha yadā kaṅkhasī’’ti.
Kiṃsu have sādutaraṃ rasānaṃ, kathaṃjīviṃ jīvitamāhu seṭṭha’’nti.
Saccaṃ have sādutaraṃ rasānaṃ, paññājīviṃ jīvitamāhu seṭṭha’’nti.
Kathaṃsu dukkhamacceti, kathaṃsu parisujjhatī’’ti.
Vīriyena dukkhamacceti, paññāya parisujjhatī’’ti.
Kathaṃsu kittiṃ pappoti, kathaṃ mittāni ganthati;
Asmā lokā paraṃ lokaṃ, kathaṃ pecca na socatī’’ti.
Sussūsaṃ labhate paññaṃ, appamatto vicakkhaṇo.
Saccena kittiṃ pappoti, dadaṃ mittāni ganthati;
Asmā lokā paraṃ lokaṃ, evaṃ pecca na socati.
Saccaṃ dammo dhiti cāgo, sa ve pecca na socati.
Yadi saccā dammā cāgā, khantyā bhiyyodha vijjatī’’ti.
Yohaṃ ajja pajānāmi, yo attho samparāyiko.
Yohaṃ ajja pajānāmi, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.
Namassamāno sambuddhaṃ, dhammassa ca sudhammata’’nti.
Yakkhasaṃyuttaṃ samattaṃ.
Tassuddānaṃ -
Piyaṅkara punabbasu sudatto ca, dve sukkā cīraāḷavīti dvādasa.