5.
Bhikkhunīsaṃyuttaṃ
1.
Āḷavikāsuttaṃ
162.
Evaṃ me sutaṃ -
ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Atha kho āḷavikā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisi.
Sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantā yena andhavanaṃ tenupasaṅkami vivekatthinī.
Atha kho māro pāpimā āḷavikāya bhikkhuniyā bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo vivekamhā cāvetukāmo yena āḷavikā bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā āḷavikaṃ bhikkhuniṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Bhuñjassu kāmaratiyo, māhu pacchānutāpinī’’ti.
Atha kho āḷavikāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘ko nu khvāyaṃ manusso vā amanusso vā gāthaṃ bhāsatī’’ti? Atha kho āḷavikāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘māro kho ayaṃ pāpimā mama bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo vivekamhā cāvetukāmo gāthaṃ bhāsatī’’ti. Atha kho āḷavikā bhikkhunī ‘‘māro ayaṃ pāpimā’’ iti viditvā māraṃ pāpimantaṃ gāthāhi paccabhāsi -
Pamattabandhu pāpima, na tvaṃ jānāsi taṃ padaṃ.
Yaṃ tvaṃ kāmaratiṃ brūsi, arati mayha sā ahū’’ti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ āḷavikā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
2.
Somāsuttaṃ
163.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho somā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisi.
Sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantā yena andhavanaṃ tenupasaṅkami divāvihārāya.
Andhavanaṃ ajjhogāhetvā aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.
Atha kho māro pāpimā somāya bhikkhuniyā bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo yena somā bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā somaṃ bhikkhuniṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Na taṃ dvaṅgulapaññāya, sakkā pappotumitthiyā’’ti.
Atha kho somāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘ko nu khvāyaṃ manusso vā amanusso vā gāthaṃ bhāsatī’’ti? Atha kho somāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘māro kho ayaṃ pāpimā mama bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo gāthaṃ bhāsatī’’ti. Atha kho somā bhikkhunī ‘‘māro ayaṃ pāpimā’’ iti viditvā māraṃ pāpimantaṃ gāthāhi paccabhāsi -
Ñāṇamhi vattamānamhi, sammā dhammaṃ vipassato.
Kiñci vā pana aññasmi, taṃ māro vattumarahatī’’ti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ somā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
3.
Kisāgotamīsuttaṃ
164.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho kisāgotamī bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisi.
Sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantā yena andhavanaṃ tenupasaṅkami, divāvihārāya.
Andhavanaṃ ajjhogāhetvā aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.
Atha kho māro pāpimā kisāgotamiyā bhikkhuniyā bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo yena kisāgotamī bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā kisāgotamiṃ bhikkhuniṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Vanamajjhagatā ekā, purisaṃ nu gavesasī’’ti.
Atha kho kisāgotamiyā bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘ko nu khvāyaṃ manusso vā amanusso vā gāthaṃ bhāsatī’’ti? Atha kho kisāgotamiyā bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘māro kho ayaṃ pāpimā mama bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo gāthaṃ bhāsatī’’ti.
Atha kho kisāgotamī bhikkhunī ‘‘māro ayaṃ pāpimā’’ iti viditvā māraṃ pāpimantaṃ gāthāhi paccabhāsi -
Na socāmi na rodāmi, na taṃ bhāyāmi āvuso.
Jetvāna maccuno senaṃ, viharāmi anāsavā’’ti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ kisāgotamī bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
4.
Vijayāsuttaṃ
165.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho vijayā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā...pe...
aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.
Atha kho māro pāpimā vijayāya bhikkhuniyā bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo yena vijayā bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā vijayaṃ bhikkhuniṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Pañcaṅgikena turiyena, ehayyebhiramāmase’’ti.
Atha kho vijayāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘ko nu khvāyaṃ manusso vā amanusso vā gāthaṃ bhāsatī’’ti? Atha kho vijayāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘māro kho ayaṃ pāpimā mama bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo gāthaṃ bhāsatī’’ti. Atha kho vijayā bhikkhunī ‘‘māro ayaṃ pāpimā’’ iti viditvā māraṃ pāpimantaṃ gāthāhi paccabhāsi -
Niyyātayāmi tuyheva, māra nāhaṃ tenatthikā.
Aṭṭīyāmi harāyāmi, kāmataṇhā samūhatā.
Yā ca santā samāpatti, sabbattha vihato tamo’’ti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ vijayā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
5.
Uppalavaṇṇāsuttaṃ
166.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho uppalavaṇṇā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā...pe...
aññatarasmiṃ supupphitasālarukkhamūle aṭṭhāsi.
Atha kho māro pāpimā uppalavaṇṇāya bhikkhuniyā bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo yena uppalavaṇṇā bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā uppalavaṇṇaṃ bhikkhuniṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Ekā tuvaṃ tiṭṭhasi sālamūle;
Na catthi te dutiyā vaṇṇadhātu,
Bāle na tvaṃ bhāyasi dhuttakāna’’nti.
Atha kho uppalavaṇṇāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘ko nu khvāyaṃ manusso vā amanusso vā gāthaṃ bhāsatī’’ti? Atha kho uppalavaṇṇāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘māro kho ayaṃ pāpimā mama bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo gāthaṃ bhāsatī’’ti. Atha kho uppalavaṇṇā bhikkhunī ‘‘māro ayaṃ pāpimā’’ iti viditvā māraṃ pāpimantaṃ gāthāhi paccabhāsi -
Idhāgatā tādisakā bhaveyyuṃ;
Lomaṃ na iñjāmi na santasāmi,
Na māra bhāyāmi tamekikāpi.
Pakhumantarikāyampi, tiṭṭhantiṃ maṃ na dakkhasi.
Sabbabandhanamuttāmhi, na taṃ bhāyāmi āvuso’’ti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ uppalavaṇṇā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
6.
Cālāsuttaṃ
167.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho cālā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā...pe...
aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.
Atha kho māro pāpimā yena cālā bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā cālaṃ bhikkhuniṃ etadavoca -
‘‘kiṃ nu tvaṃ, bhikkhuni, na rocesī’’ti?
‘‘Jātiṃ khvāhaṃ, āvuso, na rocemī’’ti.
Ko nu taṃ idamādapayi, jātiṃ mā roca bhikkhunī’’ti.
Bandhaṃ vadhaṃ pariklesaṃ, tasmā jātiṃ na rocaye.
Sabbadukkhappahānāya, so maṃ sacce nivesayi.
Nirodhaṃ appajānantā, āgantāro punabbhava’’nti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ cālā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
7.
Upacālāsuttaṃ
168.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho upacālā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā...pe...
aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.
Atha kho māro pāpimā yena upacālā bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā upacālaṃ bhikkhuniṃ etadavoca -
‘‘kattha nu tvaṃ, bhikkhuni, uppajjitukāmā’’ti?
‘‘Na khvāhaṃ, āvuso, katthaci uppajjitukāmā’’ti.
Nimmānaratino devā, ye devā vasavattino;
Tattha cittaṃ paṇidhehi, ratiṃ paccanubhossasī’’ti.
Nimmānaratino devā, ye devā vasavattino;
Kāmabandhanabaddhā te, enti māravasaṃ puna.
Sabbo pajjalito loko, sabbo loko pakampito.
Agati yattha mārassa, tattha me nirato mano’’ti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ upacālā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
8.
Sīsupacālāsuttaṃ
169.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho sīsupacālā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā ...pe...
aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.
Atha kho māro pāpimā yena sīsupacālā bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā sīsupacālaṃ bhikkhuniṃ etadavoca -
‘‘kassa nu tvaṃ, bhikkhuni, pāsaṇḍaṃ rocesī’’ti?
‘‘Na khvāhaṃ, āvuso, kassaci pāsaṇḍaṃ rocemī’’ti.
Na ca rocesi pāsaṇḍaṃ, kimiva carasi momūhā’’ti.
Na tesaṃ dhammaṃ rocemi, te dhammassa akovidā.
Sabbābhibhū māranudo, sabbatthamaparājito.
Sabbakammakkhayaṃ patto, vimutto upadhisaṅkhaye;
So mayhaṃ bhagavā satthā, tassa rocemi sāsana’’nti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ sīsupacālā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
9.
Selāsuttaṃ
170.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho selā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā...pe...
aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.
Atha kho māro pāpimā selāya bhikkhuniyā bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo...pe...
selaṃ bhikkhuniṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Kvanu bimbaṃ samuppannaṃ, kvanu bimbaṃ nirujjhatī’’ti.
Atha kho selāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘ko nu khvāyaṃ manusso vā amanusso vā gāthaṃ bhāsatī’’ti? Atha kho selāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘māro kho ayaṃ pāpimā mama bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo gāthaṃ bhāsatī’’ti. Atha kho selā bhikkhunī ‘‘māro ayaṃ pāpimā’’ iti viditvā māraṃ pāpimantaṃ gāthāhi paccabhāsi -
Hetuṃ paṭicca sambhūtaṃ, hetubhaṅgā nirujjhati.
Pathavīrasañcāgamma, sinehañca tadūbhayaṃ.
Hetuṃ paṭicca sambhūtā, hetubhaṅgā nirujjhare’’ti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ selā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
10.
Vajirāsuttaṃ
171.
Sāvatthinidānaṃ.
Atha kho vajirā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisi.
Sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkantā yena andhavanaṃ tenupasaṅkami divāvihārāya.
Andhavanaṃ ajjhogāhetvā aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi.
Atha kho māro pāpimā vajirāya bhikkhuniyā bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo yena vajirā bhikkhunī tenupasaṅkami;
upasaṅkamitvā vajiraṃ bhikkhuniṃ gāthāya ajjhabhāsi -
Kuvaṃ satto samuppanno, kuvaṃ satto nirujjhatī’’ti.
Atha kho vajirāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘ko nu khvāyaṃ manusso vā amanusso vā gāthaṃ bhāsatī’’ti? Atha kho vajirāya bhikkhuniyā etadahosi - ‘‘māro kho ayaṃ pāpimā mama bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo samādhimhā cāvetukāmo gāthaṃ bhāsatī’’ti. Atha kho vajirā bhikkhunī ‘‘māro ayaṃ pāpimā’’ iti viditvā, māraṃ pāpimantaṃ gāthāhi paccabhāsi -
Suddhasaṅkhārapuñjoyaṃ, nayidha sattupalabbhati.
Evaṃ khandhesu santesu, hoti sattoti sammuti.
Nāññatra dukkhā sambhoti, nāññaṃ dukkhā nirujjhatī’’ti.
Atha kho māro pāpimā ‘‘jānāti maṃ vajirā bhikkhunī’’ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.
Bhikkhunīsaṃyuttaṃ samattaṃ.
Tassuddānaṃ -
Uppalavaṇṇā ca cālā, upacālā sīsupacālā ca;
Selā vajirāya te dasāti.