13.
Sumedhabuddhavaṃso
1.
Padumuttarassa aparena, sumedho nāma nāyako;
Durāsado uggatejo, sabbalokuttamo muni.
2.
Pasannanetto sumukho, brahā uju patāpavā;
Hitesī sabbasattānaṃ, bahū mocesi bandhanā.
3.
Yadā buddho pāpuṇitvā, kevalaṃ bodhimuttamaṃ;
Sudassanamhi nagare, dhammacakkaṃ pavattayi.
4.
Tassāpi abhisamayā tīṇi, ahesuṃ dhammadesane;
Koṭisatasahassānaṃ, paṭhamābhisamayo ahu.
5.
Punāparaṃ kumbhakaṇṇaṃ, yakkhaṃ so damayī jino;
Navutikoṭisahassānaṃ, dutiyābhisamayo ahu.
6.
Punāparaṃ amitayaso, catusaccaṃ pakāsayi;
Asītikoṭisahassānaṃ, tatiyābhisamayo ahu.
7.
Sannipātā tayo āsuṃ, sumedhassa mahesino;
Khīṇāsavānaṃ vimalānaṃ, santacittāna tādinaṃ.
8.
Sudassanaṃ nāma nagaraṃ, upagañchi jino yadā;
Tadā khīṇāsavā bhikkhū, samiṃsu satakoṭiyo.
9.
Punāparaṃ devakūṭe, bhikkhūnaṃ kathinatthate;
Tadā navutikoṭīnaṃ, dutiyo āsi samāgamo.
10.
Punāparaṃ dasabalo, yadā carati cārikaṃ;
Tadā asītikoṭīnaṃ, tatiyo āsi samāgamo.
11.
Ahaṃ tena samayena, uttaro nāma māṇavo;
Asītikoṭiyo mayhaṃ, ghare sannicitaṃ dhanaṃ.
12.
Kevalaṃ sabbaṃ datvāna, sasaṅghe lokanāyake;
Saraṇaṃ tassupagañchiṃ, pabbajjañcābhirocayiṃ.
13.
Sopi maṃ buddho byākāsi, karonto anumodanaṃ;
‘‘Tiṃsakappasahassamhi, ayaṃ buddho bhavissati.
14.
‘‘Padhānaṃ padahitvāna...pe...
hessāma sammukhā imaṃ’’.
15.
Tassāpi vacanaṃ sutvā, bhiyyo cittaṃ pasādayiṃ;
Uttariṃ vatamadhiṭṭhāsiṃ, dasapāramipūriyā.
16.
Suttantaṃ vinayañcāpi, navaṅgaṃ satthusāsanaṃ;
Sabbaṃ pariyāpuṇitvāna, sobhayiṃ jinasāsanaṃ.
17.
Tatthappamatto viharanto, nisajjaṭṭhānacaṅkame;
Abhiññāsu pāramiṃ gantvā, brahmalokamagañchahaṃ.
18.
Sudassanaṃ nāma nagaraṃ, sudatto nāma khattiyo;
Sudattā nāma janikā, sumedhassa mahesino.
19.
Navavassasahassāni, agāraṃ ajjha so vasi;
Sucandakañcanasirivaḍḍhā, tayo pāsādamuttamā.
20.
Tisoḷasasahassāni, nāriyo samalaṅkatā;
Sumanā nāma sā nārī, punabbasu nāma atrajo.
21.
Nimitte caturo disvā, hatthiyānena nikkhami;
Anūnakaṃ aḍḍhamāsaṃ, padhānaṃ padahī jino.
22.
Brahmunā yācito santo, sumedho lokanāyako;
Vatti cakkaṃ mahāvīro, sudassanuyyānamuttame.
23.
Saraṇo sabbakāmo ca, ahesuṃ aggasāvakā;
Sāgaro nāmupaṭṭhāko, sumedhassa mahesino.
24.
Rāmā ceva surāmā ca, ahesuṃ aggasāvikā;
Bodhi tassa bhagavato, mahānīpoti vuccati.
25.
Uruvelā yasavā ca, ahesuṃ aggupaṭṭhakā;
Yasodharā sirimā ca, ahesuṃ aggupaṭṭhikā.
26.
Aṭṭhāsītiratanāni, accuggato mahāmuni;
Obhāseti disā sabbā, cando tāragaṇe yathā.
27.
Cakkavattimaṇī nāma, yathā tapati yojanaṃ;
Tatheva tassa ratanaṃ, samantā pharati yojanaṃ.
28.
Navutivassasahassāni, āyu vijjati tāvade;
Tāvatā tiṭṭhamāno so, tāresi janataṃ bahuṃ.
29.
Tevijjachaḷabhiññehi, balappattehi tādihi;
Samākulamidaṃ āsi, arahantehi sādhuhi.
30.
Tepi sabbe amitayasā, vippamuttā nirūpadhī;
Ñāṇālokaṃ dassayitvā, nibbutā te mahāyasā.
31.
Sumedho jinavaro buddho, medhārāmamhi nibbuto;
Dhātuvitthārikaṃ āsi, tesu tesu padesatoti.
Sumedhassa bhagavato vaṃso ekādasamo.
14.
Sujātabuddhavaṃso
1.
Tattheva maṇḍakappamhi, sujāto nāma nāyako;
Sīhahanusabhakkhandho, appameyyo durāsado.
2.
Candova vimalo suddho, sataraṃsīva patāpavā;
Evaṃ sobhati sambuddho, jalanto siriyā sadā.
3.
Pāpuṇitvāna sambuddho, kevalaṃ bodhimuttamaṃ;
Sumaṅgalamhi nagare, dhammacakkaṃ pavattayi.
4.
Desente pavaraṃ dhammaṃ, sujāte lokanāyake;
Asītikoṭī abhisamiṃsu, paṭhame dhammadesane.
5.
Yadā sujāto amitayaso, deve vassaṃ upāgami;
Sattatiṃsasatasahassānaṃ, dutiyābhisamayo ahu.
6.
Yadā sujāto asamasamo, upagacchi pitusantikaṃ;
Saṭṭhisatasahassānaṃ, tatiyābhisamayo ahu.
7.
Sannipātā tayo āsuṃ, sujātassa mahesino;
Khīṇāsavānaṃ vimalānaṃ, santacittāna tādinaṃ.
8.
Abhiññābalappattānaṃ, appattānaṃ bhavābhave;
Saṭṭhisatasahassāni, paṭhamaṃ sannipatiṃsu te.
9.
Punāparaṃ sannipāte, tidivorohaṇe jine;
Paññāsasatasahassānaṃ, dutiyo āsi samāgamo.
10.
Upasaṅkamanto narāsabhaṃ, tassa yo aggasāvako;
Catūhi satasahassehi, sambuddhaṃ upasaṅkami.
11.
Ahaṃ tena samayena, catudīpamhi issaro;
Antalikkhacaro āsiṃ, cakkavattī mahabbalo.
12.
Loke acchariyaṃ disvā, abbhutaṃ lomahaṃsanaṃ;
Upagantvāna vandiṃ so, sujātaṃ lokanāyakaṃ.
13.
Catudīpe mahārajjaṃ, ratane satta uttame;
Buddhe niyyādayitvāna, pabbajiṃ tassa santike.
14.
Ārāmikā janapade, uṭṭhānaṃ paṭipiṇḍiya;
Upanenti bhikkhusaṅghassa, paccayaṃ sayanāsanaṃ.
15.
Sopi maṃ buddho byākāsi, dasasahassimhi issaro;
‘‘Tiṃsakappasahassamhi, ayaṃ buddho bhavissati.
16.
‘‘Padhānaṃ padahitvāna...pe...
hessāma sammukhā imaṃ’’.
17.
Tassāpi vacanaṃ sutvā, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ;
Adhiṭṭhahiṃ vataṃ uggaṃ, dasapāramipūriyā.
18.
Suttantaṃ vinayañcāpi, navaṅgaṃ satthusāsanaṃ;
Sabbaṃ pariyāpuṇitvāna, sobhayiṃ jinasāsanaṃ.
19.
Tatthappamatto viharanto, brahmaṃ bhāvetva bhāvanaṃ;
Abhiññāpāramiṃ gantvā, brahmalokamagañchahaṃ.
20.
Sumaṅgalaṃ nāma nagaraṃ, uggato nāma khattiyo;
Mātā pabhāvatī nāma, sujātassa mahesino.
21.
Navavassasahassāni, agāraṃ ajjha so vasi;
Sirī upasirī nando, tayo pāsādamuttamā.
22.
Tevīsatisahassāni, nāriyo samalaṅkatā;
Sirinandā nāma nārī, upaseno nāma atrajo.
23.
Nimitte caturo disvā, assayānena nikkhami;
Anūnanavamāsāni, padhānaṃ padahī jino.
24.
Brahmunā yācito santo, sujāto lokanāyako;
Vatti cakkaṃ mahāvīro, sumaṅgaluyyānamuttame.
25.
Sudassano sudevo ca, ahesuṃ aggasāvakā;
Nārado nāmupaṭṭhāko, sujātassa mahesino.
26.
Nāgā ca nāgasamālā ca, ahesuṃ aggasāvikā;
Bodhi tassa bhagavato, mahāveḷūti vuccati.
27.
So ca rukkho ghanakkhandho, acchiddo hoti pattiko;
Uju vaṃso brahā hoti, dassanīyo manoramo.
28.
Ekakkhandho pavaḍḍhitvā, tato sākhā pabhijjati;
Yathā subaddho morahattho, evaṃ sobhati so dumo.
29.
Na tassa kaṇṭakā honti, nāpi chiddaṃ mahā ahu;
Vitthiṇṇasākho aviralo, sandacchāyo manoramo.
30.
Sudatto ceva citto ca, ahesuṃ aggupaṭṭhakā;
Subhaddā ca padumā ca, ahesuṃ aggupaṭṭhikā.
31.
Paññāsaratano āsi, uccattanena so jino;
Sabbākāravarūpeto, sabbaguṇamupāgato.
32.
Tassa pabhā asamasamā, niddhāvati samantato;
Appamāṇo atuliyo, opammehi anūpamo.
33.
Navutivassasahassāni, āyu vijjati tāvade;
Tāvatā tiṭṭhamāno so, tāresi janataṃ bahuṃ.
34.
Yathāpi sāgare ūmī, gagane tārakā yathā;
Evaṃ tadā pāvacanaṃ, arahantehi cittitaṃ.
35.
So ca buddho asamasamo, guṇāni ca tāni atuliyāni;
Sabbaṃ tamantarahitaṃ, nanu rittā sabbasaṅkhārā.
36.
Sujāto jinavaro buddho, silārāmamhi nibbuto;
Tattheva tassa cetiyo, tīṇigāvutamuggatoti.
Sujātassa bhagavato vaṃso dvādasamo.